باسى
https://qandas.kz/a%d2%9bsu-audanynan-bajlar-%d2%9batarynda-zhat%d2%9byzylyp-tergelgen-sajlanu-%d2%9b%d2%b1%d2%9by%d2%93ynan-ajyryl%d2%93andar-1931-zhyl-5-11133/
№15 اۋىل تۇرعىندارىنىڭ تاعدىرى
1930–1931 جىلدارداعى الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل تۇرعىندارىنا قاتىستى 16 ەسەپتىك-تەكسەرۋ كارتوچكاسى – قازاقستانداعى كۇشتەپ ۇجىمداستىرۋ، باي شارۋاشىلىقتارىن تاركىلەۋ، «باي-كۋلاكتاردى تاپ رەتىندە جويۋ»، استىق پەن مال دايىنداۋ ناۋقاندارى جانە ساياسي قۋعىن-سۇرگىننىڭ اۋىل دەڭگەيىندەگى كورىنىسىن اشاتىن قۇندى ميكروتاريحي دەرەك.
قۇجاتتاردا ءار ادامنىڭ اتى-ءجونى، جاسى، تۋعان جەرى، وتباسى قۇرامى، كاسىبى، الەۋمەتتىك مارتەبەسى، سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلۋ سەبەبى، اسكەري قىزمەتكە قاتىسى، قاماۋعا الىنۋى جانە تاعىلعان ايىپتارى كورسەتىلگەن. كارتوچكالاردىڭ باسىم بولىگىندە 1931 جىلعى 14 مامىردا اقسۋ ستانتسياسىندا وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ پەن تەرگەۋ توبى جۇرگىزگەن تەكسەرۋ تۋرالى بەلگىلەر بار.
بۇل ماتەريالداردى جەكەلەگەن ادامداردىڭ ومىرباياندىق مالىمەتتەرى رەتىندە عانا ەمەس، كەڭەستىك بيلىكتىڭ قازاق اۋىلىن الەۋمەتتىك جاعىنان جىكتەۋ، باقىلاۋ جانە جازالاۋ تەتىگىن كورسەتەتىن تۇتاس تاريحي دەرەكتەر كەشەنى رەتىندە قاراستىرۋ قاجەت.
تاريحي-ساياسي جاعداي
№15 اۋىل تۇرعىندارىنا قاتىستى قۇجاتتار قازاقستانداعى اۋىل شارۋاشىلىعىن كۇشپەن قايتا قۇرۋ ساياساتى شەگىنە جەتكەن كەزەڭدە جاسالعان.
1928 جىلعى ءىرى باي شارۋاشىلىقتارىن تاركىلەۋ ناۋقانىنان كەيىن رەسپۋبليكادا كوشپەلى جانە جارتىلاي كوشپەلى حالىقتى كۇشتەپ وتىرىقشىلاندىرۋ، شارۋالاردى جاپپاي كولحوزدارعا بىرىكتىرۋ، مال مەن استىقتى مەملەكەتتىك جوسپار بويىنشا وتكىزۋ، تۇقىم قورىن جيناۋ جانە اۋىلدارعا «قاتتى تاپسىرمالار» بەلگىلەۋ شارالارى جۇرگىزىلدى.
مەملەكەتتىك دايىنداۋ ناۋقاندارى ءداستۇرلى مال شارۋاشىلىعىنىڭ ەرەكشەلىكتەرى مەن اۋىلداردىڭ ناقتى ەكونوميكالىق مۇمكىندىكتەرىن تولىق ەسكەرمەدى. قازاق اۋىلى ءۇشىن مال ازىق-تۇلىك كوزى عانا ەمەس، وتباسىنىڭ نەگىزگى كۇنكورىسى، كولىگى، كيىم-كەشەك پەن ايىرباس قۇرالى بولاتىن. سوندىقتان مالدى كۇشتەپ وتكىزۋ شارۋاشىلىقتىڭ كۇيرەۋىنە جانە حالىقتىڭ تىرشىلىك كوزىنەن ايىرىلۋىنا الىپ كەلدى.
كارتوچكالاردا قايتالاناتىن «استىق دايىنداۋ»، «مال دايىنداۋ»، «تۇقىم قورىن جيناۋ»، «ەگىس ناۋقانى»، «كولحوز قۇرىلىسى» جانە «قاتتى تاپسىرما» دەگەن تىركەستەر مەملەكەتتىك قىسىمنىڭ نەگىزگى باعىتتارىن كورسەتەدى.
كەڭەستىك بيلىك بۇل مىندەتتەردى ورىنداماۋدى جاي شارۋاشىلىق ماسەلەسى رەتىندە قاراستىرمادى. مەملەكەتتىك جوسپاردىڭ اۋىرلىعىن سىناۋ، مال مەن استىقتى تاپسىرۋدان باس تارتۋ نەمەسە اۋىلداستارىن مۇنداي ناۋقاندارعا قارسى بولۋعا شاقىرۋ ساياسي قارسىلىق رەتىندە باعالاندى. وسىلايشا ەكونوميكالىق نارازىلىق «تاپتىق قارسىلىق»، «كونتررەۆوليۋتسيالىق ارەكەت» نەمەسە «انتيكەڭەستىك ۇگىت» دەگەن ايىپتارعا ۇلاستى.
اقسۋ كوتەرىلىسى جانە «ناۋرىزداعى كوتەرىلىس»
№15 اۋىل تۇرعىندارىنىڭ جەتى كارتوچكاسىندا «ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى» دەگەن ايىپ كەزدەسەدى. بۇل بارماحوۆ سادۋبباي، بازكەنوۆ ورازالى، ورازىماحوۆ مۇحامەتجان، ورىسباەۆ ءاۋباشار، ءمىنتانوۆ احمەت، قاشىمباەۆ قايدامبەك جانە شوتجانوۆ سەيسەمبەككە قاتىستى جازىلعان.
قۇجاتتاعى «مارتوۆسكوە ۆىستۋپلەنيە» اتاۋى 1930 جىلدىڭ كوكتەمىندە اقسۋ وڭىرىندە بولعان شارۋالار قوزعالىسىمەن بايلانىستى بولۋى ىقتيمال. بۇل قوزعالىس كۇشتەپ ۇجىمداستىرۋعا، مال مەن استىق دايىنداۋ ناۋقاندارىنا، تۇقىم قورىن كۇشتەپ جيناۋعا جانە اۋىلداعى اكىمشىلىك قىسىمعا قارسى باعىتتالعان.
كوتەرىلىسكە قاتىسۋشىلاردىڭ تالاپتارى كەڭەس وكىمەتىن تولىق قۇلاتۋدان گورى، اۋىلدارعا سالىنعان مىندەتكەرلىكتەر مەن ەكونوميكالىق قىسىمدى توقتاتۋعا باعىتتالۋى مۇمكىن. الايدا وگپۋ ورگاندارى مۇنداي قارسىلىقتاردى «قارۋلى كونتررەۆوليۋتسيالىق بۇلىك» رەتىندە باعالادى.
كارتوچكالاردىڭ 1931 جىلى تولتىرىلۋى كوتەرىلىس باسىلعاننان كەيىن دە انىقتاۋ، تەكسەرۋ جانە جازالاۋ جۇمىستارىنىڭ جالعاسقانىن كورسەتەدى. ناۋرىز وقيعاسىنان كەيىن ءبىر جىل وتسە دە، وگپۋ كوتەرىلىسكە قاتىستى دەپ ەسەپتەلگەن ادامداردى، مەملەكەتتىك دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى پىكىر ايتقانداردى جانە ولارعا كومەكتەستى دەگەن كۇدىككە ىلىنگەندەردى ارنايى ەسەپكە العان.
بۇل جاعداي قۋعىن-سۇرگىننىڭ ءبىر رەتتىك اسكەري وپەراتسيامەن اياقتالماعانىن اڭعارتادى. كوتەرىلىستەن كەيىن اۋىل تۇرعىندارىن ۇزاق مەرزىمدى باقىلاۋ، تەكسەرۋ جانە بىرتىندەپ جاۋاپكەرشىلىككە تارتۋ جۇيەسى قالىپتاسقان.
قىلمىستىق باپتار جانە تاعىلعان ايىپتار
№15 اۋىل تۇرعىندارىنا قولدانىلعان قىلمىستىق كودەكس باپتارى كەڭەستىك جازالاۋ اپپاراتىنىڭ ساياسي جانە ەكونوميكالىق قارسىلىقتى قالاي قىلمىسقا اينالدىرعانىن كورسەتەدى.
قىلمىستىق كودەكستىڭ 58²-بابى
58²-باپ قارۋلى كوتەرىلىسكە، بيلىككە قارسى ۇيىمداسقان ارەكەتكە نەمەسە كونتررەۆوليۋتسيالىق بۇلىككە قاتىسقاندارعا قولدانىلعان.
بۇل باپ بارماحوۆ سادۋببايعا، بازكەنوۆ ورازالىعا، ورازىماحوۆ مۇحامەتجانعا، ورىسباەۆ اۋباشارعا، ءمىنتانوۆ احمەتكە، قاشىمباەۆ قايدامبەككە جانە شوتجانوۆ سەيسەمبەككە تاعىلعان.
ولاردىڭ بارلىعىنا دەرلىك «ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى» دەگەن ايىپ قويىلعان. الايدا كارتوچكالاردا ولاردىڭ كوتەرىلىس كەزىندەگى ناقتى ارەكەتتەرى، قارۋ قولدانعانى، قانداي توپتىڭ قۇرامىندا بولعانى نەمەسە كىمنىڭ كۋالىك بەرگەنى جازىلماعان.
سوندىقتان بۇل ماتەريالداردى ادامنىڭ كىناسىن تولىق دالەلدەيتىن سوت قۇجاتى ەمەس، وگپۋ جاساعان جەدەل-ەسەپتىك جانە تەكسەرۋ سيپاتىنداعى ءتىزىم رەتىندە باعالاۋ ورىندى.
قىلمىستىق كودەكستىڭ 58¹⁰-بابى
58¹⁰-باپ كونتررەۆوليۋتسيالىق ۇگىت پەن ناسيحاتقا قاتىستى قولدانىلعان.
بۇل باپ بازكەنوۆ ورازالىعا، ءمىنتانوۆ احمەتكە جانە قاشىمباەۆ قايدامبەككە تاعىلعان. ولارعا استىق پەن مال دايىنداۋ ساياساتىنا، سونداي-اق كولحوز قۇرىلىسىنا قارسى ۇگىت جۇرگىزدى دەگەن ايىپ قويىلعان.
كەڭەستىك ساياسي-قۇقىقتىق تاجىريبەدە مەملەكەتتىك ساياساتقا نارازىلىق بىلدىرگەن ءسوزدىڭ ءوزى انتيكەڭەستىك ۇگىت رەتىندە باعالانۋى مۇمكىن ەدى. ادامنىڭ جوسپاردىڭ اۋىرلىعىن ايتۋى، مالىن بەرۋدەن باس تارتۋى نەمەسە اۋىلداستارىن ساقتاندىرۋى قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە نەگىز بولعان.
قىلمىستىق كودەكستىڭ 61-بابى
61-باپ مەملەكەتتىك تاپسىرمالاردى، مىندەتكەرلىكتەردى نەمەسە شارۋاشىلىق ناۋقاندارىن ورىنداۋدان باس تارتقاندارعا قولدانىلعان.
بۇل باپ بويىنشا سۇلەيمەنوۆ قالي، بايبوسىنوۆ ەربوسىن، جاقىشەۆ ومار، توقشاباەۆ سادىقبەك، تاتانوۆ توقبۇرا جانە شۇتاباەۆ ىبىرايىم جاۋاپقا تارتىلعان.
ولارعا استىق پەن مال دايىنداۋعا قارسىلىق ءبىلدىرۋ، تۇقىم قورىن جيناۋعا قارسى ۇگىت جۇرگىزۋ، ەگىس ناۋقانىن قولداماۋ جانە «قاتتى تاپسىرمالاردى» ورىنداماۋ ايىپتارى تاعىلعان.
شارۋانىڭ قولىندا جوسپاردى ورىنداۋعا جەتكىلىكتى مال نەمەسە استىقتىڭ بولماۋى كوپ جاعدايدا ەسكەرىلمەگەن. مەملەكەتتىك مىندەتتەمەنى ورىنداي الماۋ ادەيى جاسالعان ساياسي قارسىلىق رەتىندە باعالانىپ، ادامنىڭ سوتقا تارتىلۋىنا، مۇلكىنىڭ تاركىلەنۋىنە نەمەسە جەر اۋدارىلۋىنا نەگىز بولۋى مۇمكىن ەدى.
وسىلايشا 58-باپتار مەن 61-باپ ءوزارا بايلانىستى جازالاۋ تەتىگىنە اينالدى. ءبىرى شارۋالاردى ساياسي قارسىلاس رەتىندە ايىپتاسا، ەكىنشىسى ەكونوميكالىق تاپسىرمالاردى ورىنداي الماعانى ءۇشىن جاۋاپقا تارتۋعا مۇمكىندىك بەردى.
سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرۋ جانە الەۋمەتتىك جىكتەۋ
16 كارتوچكاداعى ازاماتتاردىڭ بارلىعى «ليشەن گولوسا»، ياعني سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان ادامدار رەتىندە كورسەتىلگەن.
ولاردى بۇل ساناتقا ەنگىزۋگە بۇرىنعى بولىس باسقارۋشىسى، باي، كۋلاك، قاناۋشى، مولدا نەمەسە ساۋداگەر دەگەن الەۋمەتتىك بەلگىلەر نەگىز بولعان.
بارماحوۆ سادۋبباي بۇرىنعى بولىس باسقارۋشىسى، قاناۋشى جانە ساۋداگەر رەتىندە بەلگىلەنگەن. بازكەنوۆ ورازالى باي ءارى مولدا دەپ كورسەتىلگەن. جاقىشەۆ ومار، توقشاباەۆ سادىقبەك جانە شۇتاباەۆ ىبىرايىم مولدا رەتىندە تانىلعان. ورازىماحوۆ مۇحامەتجان مەن ورىسباەۆ ءاۋباشار ساۋداگەرلەر قاتارىنا جاتقىزىلعان.
سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرۋ تەك داۋىس بەرۋگە تىيىم سالۋمەن شەكتەلمەدى. مۇنداي ادامدار جەرگىلىكتى باسقارۋ ورگاندارىنا سايلانا المادى، مەملەكەتتىك قىزمەتتەن شەتتەتىلدى، الەۋمەتتىك كومەك الۋدا، ءبىلىم الۋ مەن جۇمىسقا ورنالاسۋدا كەدەرگىلەرگە تاپ بولدى. ولاردىڭ وتباسى مۇشەلەرى دە ساياسي تۇرعىدان سەنىمسىز توپ رەتىندە قابىلدانۋى مۇمكىن ەدى.
«ليشەنەتس» مارتەبەسى ادامدى قوعامنان وقشاۋلاۋدىڭ جانە كەيىنگى قۋدالاۋعا قۇقىقتىق ءارى يدەولوگيالىق نەگىز دايىنداۋدىڭ ءبىر قۇرالى بولدى.
كەڭەستىك بيلىك ءداستۇرلى قازاق قوعامىنداعى ىقپالدى ادامداردى – بولىستاردى، مولدالاردى، اۋقاتتى شارۋالاردى، ساۋداگەرلەر مەن اۋىل اقساقالدارىن – «تاپ جاۋى» رەتىندە كورسەتتى. وسى ارقىلى اۋىلدىڭ بۇرىنعى الەۋمەتتىك قۇرىلىمى مەن بەدەل يەلەرىنىڭ ىقپالى السىرەتىلدى.
قۋدالاۋدىڭ كولەمى مەن جاس ەرەكشەلىگى
تىزىمگە ەنگىزىلگەن ادامداردىڭ جاسى 17 مەن 75 جاس ارالىعىندا. ولاردىڭ ورتاشا جاسى شامامەن 54، ال مەديانالىق جاسى 58 جاس.
تىزىمدە 75 جاستاعى تاتانوۆ توقبۇرا، 70 جاستاعى بازكەنوۆ ورازالى، 66 جاستاعى جاقىشەۆ ومار مەن شۇتاباەۆ ىبىرايىم، 64 جاستاعى ءمىنتانوۆ احمەت پەن بايبوسىنوۆ ەربوسىن بار.
بۇل دەرەكتەر قۋعىن-سۇرگىننىڭ تەك جاس نەمەسە قارۋلى ادامدارعا ەمەس، ەگدە جاستاعى اۋىل تۇرعىندارىنا دا باعىتتالعانىن كورسەتەدى. قارت ادامداردىڭ «كونتررەۆوليۋتسيونەر»، «قاناۋشى»، «مولدا» نەمەسە «ۇگىتشى» رەتىندە تانىلۋى كەڭەستىك تاپتىق ساياساتتىڭ اۋىل اقساقالدارىن دا قامتىعانىن اڭعارتادى.
ەرەكشە نازار اۋداراتىن تۇلعا – 17 جاستاعى ەسجانوۆ قۇدايبەرگەن. قۇجاتتا ونىڭ كامەلەتكە تولماعاندىقتان تۇتقىندالماعانى كورسەتىلگەنىمەن، ول «قاناۋشى» رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلىپ، تۇقىم قورىن جيناۋعا جانە مال دايىنداۋعا قارسى ۇگىت جۇرگىزدى دەپ ايىپتالعان.
بۇل مىسال الەۋمەتتىك تاڭبالاۋدىڭ ادامنىڭ ناقتى ارەكەتىنە عانا ەمەس، وتباسىنىڭ الەۋمەتتىك تەگىنە دە بايلانىستى بولعانىن كورسەتەدى. «باي» نەمەسە «قاناۋشى» دەپ تانىلعان وتباسىنىڭ جاس مۇشەسى دە ساياسي سەنىمسىزدەر قاتارىنا ەنگىزىلگەن.
جالپى 16 ادامنىڭ جەتەۋى 58² نەمەسە 58¹⁰-باپتارمەن تۇتقىندالعان، التاۋى 61-باپ بويىنشا سوتقا تارتىلعان. ەكى ادام جاۋاپكەرشىلىكتەن بوي تاسالاپ جۇرگەن دەپ كورسەتىلسە، ءبىر ادام كامەلەتكە تولماعاندىقتان قاماۋعا الىنباعان.
دەمەك، تىزىمدەگى 16 ادامنىڭ 13-ءى تۇتقىندالعان نەمەسە سوتتىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعان.
ايىپتاردىڭ مازمۇنى بويىنشا مال دايىنداۋعا قارسىلىق 13 ادامعا، استىق دايىنداۋعا قارسىلىق 10 ادامعا، كولحوز قۇرىلىسىنا قارسى ارەكەت ءتورت ادامعا، تۇقىم قورىن جيناۋعا قارسىلىق ءتورت ادامعا جانە ەگىس ناۋقانىنا قارسىلىق ءبىر ادامعا تاعىلعان.
بۇل مالىمەتتەر نارازىلىقتىڭ باستى سەبەپتەرى شارۋالاردىڭ كۇندەلىكتى تۇرمىسى مەن شارۋاشىلىعىنا تىكەلەي قاتىستى بولعانىن كورسەتەدى. قۇجاتتاردا «قارسى ۇگىت» دەپ كورسەتىلگەن ارەكەتتەردىڭ ءبىر بولىگى وتباسىن، مال-مۇلىكتى جانە تىرشىلىك كوزىن ساقتاپ قالۋعا باعىتتالعان قارسىلىق بولۋى ىقتيمال.
بوي تاسالاۋ جانە بوسقىنشىلىق
قۇزبەكوۆ بالاعاز بەن توقشىباەۆ شاعي «جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلماعان، قاشىپ ءجۇر» دەپ كورسەتىلگەن.
بۇل مالىمەتتەر 1930–1931 جىلدارى اۋىل تۇرعىندارىنىڭ تۇتقىندالۋدان، تاركىلەۋدەن جانە جەر اۋدارۋدان قۇتىلۋ ءۇشىن تۇرعىلىقتى جەرىن تاستاپ كەتۋگە ءماجبۇر بولعانىن اڭعارتادى.
ولاردىڭ ناقتى قايدا كەتكەنى قۇجاتتا كورسەتىلمەگەن. سوندىقتان قىتايعا، وزبەكستانعا نەمەسە باسقا وڭىرگە ءوتتى دەپ ناقتى تۇجىرىم جاساۋعا بولمايدى. دەگەنمەن ولاردىڭ بوي تاسالاۋى سول كەزەڭدە كۇشەيگەن بوسقىنشىلىق ۇدەرىسىنىڭ جەرگىلىكتى كورىنىسى بولۋى مۇمكىن.
بوسقىنشىلىققا اشتىق قاۋپىمەن قاتار، مال-مۇلىكتى تاركىلەۋ، قاماۋعا الۋ، جەر اۋدارۋ جانە مەملەكەتتىك تاپسىرمالاردى كۇشتەپ ورىنداتۋ سياقتى جاعدايلار اسەر ەتتى.
وتباسى قۇرامى جانە دەموگرافيالىق مالىمەتتەر
كارتوچكالارداعى وتباسى قۇرامى سول كەزەڭدەگى قازاق اۋىلىنىڭ دەموگرافيالىق جانە الەۋمەتتىك قۇرىلىمىن زەرتتەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
قۇجاتتاردا ايەلدەر، بالالار، كەلىندەر، وگەي بالالار، قارت اتا-انالار جانە بىرنەشە بۋىننان تۇراتىن وتباسىلار كورسەتىلگەن.
بارماحوۆ سادۋببايدىڭ وتباسىندا ايەلى، وگەي قىزى، ۇلى جانە ەكى قىزى بولعان. ورازىماحوۆ مۇحامەتجاننىڭ وتباسىندا ايەلى، ۇلى، كەلىنى جانە ءۇش قىزى كورسەتىلگەن. توقشاباەۆ سادىقبەكتىڭ وتباسىندا ايەلى، ءۇش ۇلى جانە ەكى قىزى، ال تاتانوۆ توقبۇرانىڭ وتباسىندا ايەلى مەن ءۇش ۇلى بولعان.
جاقىشەۆ ومار، قۇزبەكوۆ بالاعاز جانە توقشىباەۆ شاعي ەكى ايەل العان ادامدار رەتىندە كورسەتىلگەن. بۇل دەرەكتەر 1930-جىلداردىڭ باسىندا ءداستۇرلى وتباسى قۇرىلىمىنىڭ كەيبىر بەلگىلەرى ساقتالعانىن كورسەتەدى.
الايدا ەكى ايەل الۋ فاكتىسىنىڭ وسى كارتوچكالار بويىنشا ساياسي قۋدالاۋعا تىكەلەي سەبەپ بولعانى دالەلدەنبەيدى. سوندىقتان ونى قۋعىن-سۇرگىننىڭ جەكە نەگىزى رەتىندە ەمەس، سول كەزەڭدەگى وتباسى قۇرىلىمى تۋرالى قوسىمشا مالىمەت رەتىندە قاراستىرعان دۇرىس.
وگپۋ ءۇشىن وتباسى قۇرامىن انىقتاۋ دا ماڭىزدى بولعان. سەبەبى وتباسى اسىراۋشىسىنىڭ تۇتقىندالۋى، مۇلكىنىڭ تاركىلەنۋى نەمەسە جەر اۋدارىلۋى ونىڭ ايەلى مەن بالالارىن كۇنكورىسسىز قالدىردى. وسىلايشا ساياسي قۋعىن-سۇرگىن ءبىر اداممەن شەكتەلمەي، بۇكىل وتباسىنىڭ تاعدىرىنا اسەر ەتتى.
بازكەنوۆ ورازالى وتباسىنىڭ تاريحي قايشىلىعى
بازكەنوۆ ورازالىنىڭ كارتوچكاسى ەرەكشە نازار اۋدارتادى.
ول 70 جاستا بولعان جانە قۇجاتتا باي، قاناۋشى، مولدا، ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى، استىق دايىنداۋ مەن كولحوز قۇرىلىسىنا قارسى ۇگىتشى رەتىندە كورسەتىلگەن. وعان قىلمىستىق كودەكستىڭ 58² جانە 58¹⁰-باپتارى تاعىلعان.
سونىمەن بىرگە ونىڭ وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ءبىرى وزبەك كسر-ءىنىڭ تاشكەنت قالاسىندا قىزىل ارميا باتالونىنىڭ كومانديرى بولىپ قىزمەت ەتكەنى جازىلعان.
بۇل ءبىر وتباسى ىشىندەگى تاعدىرلاردىڭ كۇردەلى ءارى قاراما-قايشى بولعانىن كورسەتەدى. ءبىر وتباسىنىڭ ەگدە مۇشەسى «تاپ جاۋى» جانە «كونتررەۆوليۋتسيونەر» دەپ تانىلسا، ەكىنشى مۇشەسى كەڭەستىك اسكەري جۇيەدە جاۋاپتى قىزمەت اتقارعان.
قىزىل ارميادا قىزمەت ەتەتىن تۋىسىنىڭ بولۋى بازكەنوۆ ورازالىنى قۋدالاۋدان قورعاماعان. بۇل كەڭەستىك الەۋمەتتىك جىكتەۋدىڭ وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ناقتى قىزمەتىنە قاراماستان قولدانىلعانىن اڭعارتادى.
الايدا باتالون كومانديرىنىڭ بازكەنوۆ ورازالىعا ناقتى قانداي تۋىستىق قاتىسى بولعانىن انىقتاۋ ءۇشىن قوسىمشا ارحيۆ قۇجاتتارى قاجەت.
وگپۋ-دىڭ باقىلاۋ جانە ەسەپكە الۋ جۇيەسى
كارتوچكالار وگپۋ-دىڭ جەدەل-تەرگەۋ جانە ەسەپكە الۋ جۇمىستارىنىڭ ءبىر بولىگى بولعان.
قۇجاتتاردىڭ باسىم بولىگىندە وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆتىڭ اتى، 1931 جىلعى 14 مامىر، اقسۋ ستانتسياسى، «تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى» جانە «تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى» دەگەن بەلگىلەر كەزدەسەدى.
بۇل مالىمەتتەر اۋىل تۇرعىندارىنىڭ الەۋمەتتىك تەگى، وتباسى قۇرامى، بۇرىنعى قىزمەتى، كاسىبى، ساياسي ۇستانىمى مەن تۇرعىلىقتى جەرى جەكە-جەكە ەسەپكە الىنعانىن كورسەتەدى.
كارتوچكالاردىڭ ءبىر ۇلگىدە تولتىرىلۋى قۋعىن-سۇرگىننىڭ جۇيەلى جانە بيۋروكراتيالىق سيپاتتا جۇرگىزىلگەنىن اڭعارتادى. ادامدار بۇرىنعى بولىس، باي، كۋلاك، مولدا، ساۋداگەر، قاناۋشى، كوتەرىلىسشى، انتيكەڭەستىك ۇگىتشى نەمەسە مەملەكەتتىك تاپسىرمانى ورىنداماعان ادام دەگەن ساناتتارعا بولىنگەن.
وگپۋ ءۇشىن ادامنىڭ ناقتى ءىس-ارەكەتىمەن قاتار، ونىڭ الەۋمەتتىك شىعۋ تەگى مەن اۋىل ىشىندەگى بۇرىنعى بەدەلى دە ماڭىزدى بولعان. سوندىقتان «باي»، «مولدا» نەمەسە «بۇرىنعى بولىس» دەگەن اتاۋدىڭ ءوزى ساياسي كۇدىككە نەگىز بولا الدى.
الايدا بۇل كارتوچكالاردىڭ وزىندە ناقتى ادامداردىڭ كەيىن قانداي جازاعا كەسىلگەنى تولىق كورسەتىلمەگەن. ولاردىڭ اراسىندا سوتتالعاندار، قاماۋعا الىنعاندار جانە قاشىپ جۇرگەندەر بار بولعانىمەن، جەر اۋدارۋ مەرزىمى، ۇكىمنىڭ مازمۇنى نەمەسە كەيىنگى تاعدىرى بەلگىسىز.
سوندىقتان اتالعان ادامداردىڭ تاعدىرىن انىقتاۋ ءۇشىن جەكە تەرگەۋ ىستەرىن، سوت ۇكىمدەرىن، جەر اۋدارۋ تىزىمدەرىن، اقتاۋ ماتەريالدارىن جانە وزگە ارحيۆ قورلارىن سالىستىرا زەرتتەۋ قاجەت.
قۇجاتتارداعى يدەولوگيالىق ءتىل
كارتوچكالاردا قولدانىلعان «باي»، «كۋلاك»، «قاناۋشى»، «كونتررەۆوليۋتسيونەر» جانە «ۇگىتشى» دەگەن سوزدەر بەيتاراپ الەۋمەتتىك سيپاتتاما ەمەس. ولار كەڭەستىك بيلىكتىڭ يدەولوگيالىق جانە قۇقىقتىق تەرميندەرى بولعان.
بۇل اتاۋلار ارقىلى ادامدار الدىن الا قوعامعا قاۋىپتى جانە ساياسي سەنىمسىز توپ رەتىندە كورسەتىلدى. الايدا كارتوچكالاردا ولاردىڭ ناقتى قانشا مالى بولعانى، قانشا جالدامالى جۇمىسشى پايدالانعانى نەمەسە قانداي كولەمدە ساۋدا جاساعانى كوپ جاعدايدا جازىلماعان.
سوندىقتان قازىرگى عىلىمي ماتىندە «باي»، «قاناۋشى»، «كۋلاك» دەگەن اتاۋلاردى قۇجاتتاعى تەرمين رەتىندە كورسەتۋ قاجەت. ولاردى ادامنىڭ ناقتى الەۋمەتتىك جاعدايىن تولىق دالەلدەيتىن سيپاتتاما رەتىندە قابىلداۋعا بولمايدى.
«استىق دايىنداۋعا قارسى ۇگىت جۇرگىزدى» نەمەسە «كولحوز قۇرىلىسىنا قارسى شىقتى» دەگەن تۇجىرىمدار دا تەرگەۋ ورگانىنىڭ باعاسى بولىپ تابىلادى. كارتوچكالاردا مۇنداي ايىپتاردىڭ ناقتى قانداي كۋالىككە نەمەسە وقيعاعا سۇيەنگەنى كورسەتىلمەگەن.
وسىعان بايلانىستى كەڭەستىك تەرگەۋ ءتىلىن تاريحي شىندىقتىڭ دالمە-ءدال بەينەسى رەتىندە ەمەس، مەملەكەتتىك بيلىكتىڭ اۋىل تۇرعىندارىن قالاي جىكتەپ، سيپاتتاعانىن كورسەتەتىن دەرەك رەتىندە تالداۋ قاجەت.
دەرەكتانۋلىق جانە اۋدارمالىق ەسكەرتۋلەر
№15 اۋىل ماتەريالدارىن عىلىمي اينالىمعا ەنگىزگەندە بىرقاتار ساقتىق قاعيدالارىن ۇستانۋ قاجەت.
قۇجاتتارداعى ادام اتتارى ورىس گرافيكاسىمەن، كەي جاعدايدا بۇرمالانىپ جازىلعان. سوندىقتان الدىمەن تۇپنۇسقاداعى نۇسقانى، ودان كەيىن ىقتيمال قازاقشا وقىلىمىن كورسەتۋ دۇرىس.
مىسالى، «ۋرازيماحوۆ مۋحومەجان» ەسىمى ورازىماحوۆ مۇحامەتجان نەمەسە ورازالينوۆ بولۋى مۇمكىن. قوسىمشا دەرەك تابىلمايىنشا ءبىر نۇسقانى تۇپكىلىكتى دۇرىس دەپ بەكىتۋگە بولمايدى.
بارماحوۆ سادۋبباي، بازكەنوۆ ورازالى جانە ورازىماحوۆ مۇحامەتجاننىڭ كارتوچكالارىنداعى «ۆىبىل 02/III» تىركەسىن بىردەن «بوساتىلدى» دەپ اۋدارۋ دۇرىس ەمەس.
كەڭەستىك ءىس جۇرگىزۋدە «ۆىبىل» ءسوزى ەسەپتەن شىعارىلدى، باسقا مەكەمەگە جىبەرىلدى، باسقا جەرگە اۋىستىرىلدى، قاماۋ ورنىنان اكەتىلدى نەمەسە تۇرعىلىقتى جەرىنەن كەتتى دەگەن ماعىنالاردىڭ ءبىرىن بەرۋى مۇمكىن. سوندىقتان ناقتى ماعىناسى قوسىمشا قۇجات ارقىلى انىقتالۋعا ءتيىس.
قۇجاتتاعى «ارەستوۆان سۋدوم» تىركەسى دە قۇقىقتىق تۇرعىدان ناقتىلاۋدى قاجەت ەتەدى. سوت ادەتتە ۇكىم شىعارادى، ال قاماۋدى تەرگەۋ نەمەسە قاۋىپسىزدىك ورگاندارى جۇزەگە اسىرادى. ونى «سوت شەشىمىمەن جاۋاپقا تارتىلعان» دەپ شارتتى تۇردە اۋدارىپ، تۇپنۇسقاداعى تىركەستى ەسكەرتۋدە ساقتاۋ ورىندى.
«ت/وتد» قىسقارتۋى ترانسپورتتىق ءبولىمدى ءبىلدىرۋى ىقتيمال. «رايۋپول وگپۋ» – وگپۋ-دىڭ اۋداندىق وكىلەتتى وكىلى. قىسقارتۋلاردى اشقاندا ولاردىڭ بولجامدى سيپاتىن كورسەتۋ قاجەت.
بۇل كارتوچكالاردى تولىق تەرگەۋ ءىسى نەمەسە سوت ۇكىمى دەپ قابىلداۋعا بولمايدى. ولاردا كۋالاردىڭ اتى، جاۋاپ الۋ حاتتامالارى، زاتتاي دالەلدەر، ۇكىمنىڭ تولىق ءماتىنى، جازانىڭ ءتۇرى جانە ادامنىڭ كەيىنگى تاعدىرى كورسەتىلمەگەن.
سوندىقتان كارتوچكالار ادامداردىڭ كىناسىن دالەلدەيتىن تۇپكىلىكتى قۇجاتتان گورى، وگپۋ-دىڭ جەدەل-ەسەپتىك جانە تەكسەرۋ ماتەريالدارى رەتىندە قۇندى.
ۇجىمداستىرۋ مەن اشارشىلىق اراسىنداعى بايلانىس
№15 اۋىل قۇجاتتارى 1931–1933 جىلدارداعى ۇلى اشارشىلىق قارساڭىنداعى ۇدەرىستەردى جەرگىلىكتى دەڭگەيدە كورسەتەدى.
اشارشىلىققا مالدى جاپپاي تاركىلەۋ، كوشپەلى شارۋاشىلىقتى كۇشتەپ وتىرىقشىلاندىرۋ، استىق پەن مال دايىنداۋ جوسپارىنىڭ شامادان تىس بولۋى، شارۋالاردىڭ كۇنكورىس قورىن تارتىپ الۋ، بوسقىنشىلىق جانە اۋىلداعى بەدەلدى ادامداردى قۋدالاۋ اسەر ەتتى.
تىزىمدەگى ادامداردىڭ بارلىعى دەرلىك مال شارۋاشىلىعىمەن اينالىسقان. ولاردىڭ مال دايىنداۋعا جاپپاي قارسى شىعۋى بۇل ساياساتتىڭ اۋىل تىرشىلىگىنە قانشالىقتى اۋىر سوققى بولعانىن كورسەتەدى.
شارۋا مەملەكەتتىك جوسپاردى ورىنداۋ ءۇشىن مالىن، استىعىن نەمەسە تۇقىم قورىن وتكىزسە، وتباسىنىڭ كۇنكورىس مۇمكىندىگى ازايدى. ال تاپسىرمانى ورىنداي الماسا، قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلۋ قاۋپى تۋدى.
وسىلايشا اۋىل تۇرعىندارى ەكونوميكالىق جانە ساياسي قىسىمعا قاتار ۇشىرادى. ءبىر جاعىنان ولاردىڭ نەگىزگى شارۋاشىلىق رەسۋرستارى الىنسا، ەكىنشى جاعىنان قارسىلىق بىلدىرگەندەرى ءۇشىن ايىپ تاعىلدى.
بۇل ۇدەرىستەر اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ كۇيرەۋىنە، بوسقىنشىلىقتىڭ كۇشەيۋىنە، ازىق-تۇلىك تاپشىلىعىنا جانە حالىقتىڭ جاپپاي اشىعۋىنا جاعداي جاسادى.
№15 اۋىل كارتوچكالارى اشارشىلىقتىڭ اياق استىنان پايدا بولماعانىن، ونىڭ الدىندا اۋىلدىڭ ەكونوميكالىق نەگىزىن السىرەتكەن جانە حالىقتى ساياسي تۇرعىدان قۋدالاعان ۇزاق ۇدەرىس جۇرگەنىن دالەلدەيدى.
قۇجاتتاردىڭ ميكروتاريحي ماڭىزى
بۇل 16 كارتوچكانىڭ نەگىزگى قۇندىلىعى – جالپى مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ناقتى ادامدار مەن وتباسىلاردىڭ ومىرىنە قالاي اسەر ەتكەنىن كورسەتۋىندە.
رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى ستاتيستيكا مال سانىنىڭ كۇرت ازايۋىن، حالىقتىڭ بوسۋىن جانە ادام شىعىنىن كورسەتەدى. ال №15 اۋىل قۇجاتتارى وسى ۇدەرىستەردىڭ ارتىندا اتى-ءجونى، وتباسىسى جانە جەكە تاعدىرى بار ادامدار تۇرعانىن اڭعارتادى.
تىزىمدە 75 جاستاعى قارت، 17 جاستاعى ءجاسوسپىرىم، مولدالار، بۇرىنعى بولىس، مالشىلار، كوپبالالى وتباسى يەلەرى، قاشىپ جۇرگەن ادامدار جانە قىزىل ارميا كومانديرىنىڭ تۋىسى قاتار كورسەتىلگەن.
ولاردىڭ الەۋمەتتىك جاعدايى مەن جەكە تاعدىرى ءارتۇرلى بولعانىمەن، بارلىعى كەڭەستىك ساياسي جىكتەۋدىڭ ورتاق ساناتتارىنا ەنگىزىلگەن.
ميكروتاريحي تۇرعىدان №15 اۋىل ماتەريالدارى ءبىر اۋىلدىڭ عانا ەمەس، 1930-جىلداردىڭ باسىنداعى بۇكىل جەتىسۋ قازاقتارىنىڭ الەۋمەتتىك جانە ساياسي جاعدايىن تۇسىنۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل تۇرعىندارىنا قاتىستى 1931 جىلعى 16 كارتوچكا – كۇشتەپ ۇجىمداستىرۋ، مەملەكەتتىك دايىنداۋ ناۋقاندارى جانە ساياسي قۋعىن-سۇرگىننىڭ قازاق اۋىلىنىڭ ءومىرىن قالاي وزگەرتكەنىن كورسەتەتىن اسا قۇندى تاريحي دەرەك.
قۇجاتتار بارلىق 16 ادامنىڭ سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعانىن، شارۋاشىلىق مىندەتتەمەلەرىن ورىنداماۋدىڭ ساياسي قىلمىسقا اينالعانىن جانە 1930 جىلعى ناۋرىز كوتەرىلىسىنە قاتىسى بار دەپ ەسەپتەلگەن ادامداردىڭ ءبىر جىلدان كەيىن دە قۋدالانعانىن كورسەتەدى.
تىزىمدەگى 16 ادامنىڭ 13-ءى تۇتقىندالعان نەمەسە سوتتىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعان. ەكى ادام قۋعىننان بوي تاسالاپ جۇرگەن، ال 17 جاستاعى ءبىر ءجاسوسپىرىم كامەلەتكە تولماعاندىقتان قاماۋعا الىنباعان.
كەڭەستىك بيلىك بۇرىنعى بولىستاردى، مولدالاردى، اۋقاتتى شارۋالاردى، ساۋداگەرلەردى جانە اۋىل اقساقالدارىن «تاپ جاۋى» رەتىندە بەلگىلەپ، ولاردىڭ قوعامداعى ىقپالىن جويۋعا ۇمتىلدى. مۇنداي ساياسات قازاق اۋىلىنىڭ ءداستۇرلى الەۋمەتتىك قۇرىلىمىن السىرەتتى.
مال مەن استىق دايىنداۋ، تۇقىم قورىن جيناۋ جانە كولحوز قۇرۋ ناۋقاندارى شارۋالاردىڭ كۇنكورىس نەگىزىن كۇيرەتتى. ەكونوميكالىق قىسىم، قۋدالاۋ جانە بوسقىنشىلىق 1931–1933 جىلدارداعى ۇلى اشارشىلىقتىڭ نەگىزگى العىشارتتارىنىڭ بىرىنە اينالدى.
سوندىقتان №15 اۋىلدىڭ 16 كارتوچكاسى جاي اكىمشىلىك ءتىزىم ەمەس. ولار – ءبىر اۋىلدىڭ تاعدىرى ارقىلى تۇتاس قازاق قوعامى باسىنان وتكەرگەن قاسىرەتتى كورسەتەتىن تاريحي كۋالىك.
ءار كارتوچكانىڭ ارتىندا قۋدالانعان ادام، كۇيرەگەن شارۋاشىلىق، اسىراۋشىسىنان ايىرىلعان وتباسى جانە كەيىنگى ۇرپاقتارعا اسەر ەتكەن اۋىر تاعدىر تۇر.
اتالعان ادامداردىڭ ءومىر جولىن تولىق قالپىنا كەلتىرۋ ءۇشىن ولاردىڭ جەكە تەرگەۋ ىستەرىن، سوت ۇكىمدەرىن، جەر اۋدارۋ جانە اقتاۋ قۇجاتتارىن، حالىق ساناعى ماتەريالدارىن، اۋىلدىق كەڭەس قورلارىن جانە ۇرپاقتارىنىڭ ەستەلىكتەرىن ءوزارا سالىستىرىپ زەرتتەۋ قاجەت.
№ 15 اۋىلدىڭ ءتىزىمى
№1
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
بارماحوۆ سادۋبباي
60 لەت، روديلسيا ۆ [ك]اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا اليمان — 40 لەت
پادچەريتسا ساجيلا — 17 لەت
سىن كالتاي — 6 لەت
دوچ كۋلبانۋ — 13 لەت
[دوچ] بانۋ — 8 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا، كاك ب/ۆول. ۋپراۆيتەل، ەكسپلۋاتاتور، تورگوۆەتس.
سكوتوۆودستۆو.
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر. ارميي نەت
ارەستوۆان ت/وتد/ۋ پو ست. 58² ۋك
اكتيۆنىي ۋچاستنيك مارتوۆسكوگو ۆىستۋپلەنيا، اگيتيرۋەت پروتيۆ حلەبوزاگوتوۆكي ي سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
ۆىبىل 02/III [مارتا]
ۋپول[نوموچەننىي] وگپۋ ت. مايزل، ست. اكسۋ
پروۆەرەن [سپەتس] گرۋپپوي
ۋپول گرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
بارماحوۆ سادۋبباي (بارماقوۆ سادۋاقاس/سادىبەك)
60 جاستا، اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ايەلى ءاليمان — 40 جاستا
وگەي قىزى ءساجيلا — 17 جاستا
ۇلى قالتاي — 6 جاستا
قىزى كۇلبانۋ — 13 جاستا
[قىزى] بانۋ — 8 جاستا
قازاق، مالشى
بۇرىنعى بولىس باسقارۋشىسى، قاناۋشى، ساۋداگەر رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى.
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
وگپۋ-دىڭ ترانسپورتتىق بولىمىمەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 58²-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان
ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى، استىق پەن مال دايىنداۋ (سالعىرت) ساياساتىنا قارسى ۇگىت جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
02/III [ناۋرىز] كۇنى شىعارىلدى (كەتتى)
وگپۋ وكىلەتتى وكىلى مايزل جولداس، اقسۋ ست.
ارنايى توپپەن تەكسەرىلدى
توپ وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№2
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
سۋلەيمەنوۆ كاليي
53 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا اليحان = 45 لەت
سىن سەيتمۋحامەت = 28 لەت
سنوحا كۋرسكولا = 27 لەت
سىن كادكەن
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) ەكسپلۋاتاتور
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ارەستوۆان سۋدوم پو ست. 61 ۋك
اگيتيرۋەت پروتيۆ حلەبوزاگوتوۆكي، سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
سۇلەيمەنوۆ قالي
53 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ايەلى ءاليحان — 45 جاستا
ۇلى سەيىتمۇحامەت — 28 جاستا
كەلىنى قۇرشاقاي (كۇرسكولا) — 27 جاستا
ۇلى قادكەن (قادىركەن)
قازاق، مالشى
ب) قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
سوتپەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 61-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان
استىق دايىنداۋ مەن مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست.
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№3
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
بازكەنوۆ ۋرازيلين
70 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي: جەنا زۋحرا = 78 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) ەكسپلۋاتاتور، باي، مۋللا.
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي ەست، رابوتاەت ۆ ۋز سسر ۆ گور. تاشكەنتە كومانديروم باتالونا
ارەستوۆان ت/وتد وگپۋ پو ست. 58² ي 58¹⁰ ۋك.
اكتيۆنىي ۋچاستنيك مارتوۆسكوگو ۆىستۋپلەنيا، اگيتيرۋەت پروتيۆ حلەبوزاگوتوۆكي، سترويتەلستۆا كولحوزوۆ.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
ۆىبىل 02/III [مارتا]
17 مايا 1931 گ.
پروۆەرەن وبلگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
بازكەنوۆ ورازالى (ورازالين) (قۇجاتتا: بازكەنوۆ ۋرازيلين)
70 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى: ايەلى زۋحرا — 78 جاستا
قازاق، مالشى
ب) قاناۋشى، باي، مولدا رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەنى بار، وزبەك كسر، تاشكەنت قالاسىندا باتالون كومانديرى بولىپ قىزمەت ەتەدى
وگپۋ-دىڭ ترانسپورتتىق بولىمىمەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 58² جانە 58¹⁰-باپتارى بويىنشا تۇتقىندالعان.
ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى، استىق دايىنداۋ ساياساتىنا جانە كولحوز قۇرىلىسىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
02/III [ناۋرىز] كۇنى شىعارىلدى (كەتتى)
17 مامىر 1931 ج.
وبلىستىق توپپەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№4
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
ۋرازيماحوۆ مۋحومەجان (نەمەسە ۋرازالينوۆ)
روديلسيا ۆ №15 اۋلە، 30 لەت
سوستاۆ سەمي:
جەنا تويتۋگان — 35 لەت
سىن راحمەت — 21 لەت
سنوحا كۋلجان — 21 لەت
دوچ كوكەت — 15 لەت
[دوچ] مانات — 13 لەت
[دوچ] ساجەت — 3 گودا
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ەكسپلۋاتاتور، تورگوۆەتس.
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر. ارميي نەت
ارەستوۆان ت/وتد وگپۋ پو ست. 58² ۋك
اكتيۆنىي ۋچاستنيك مارتوۆسكوگو ۆىستۋپلەنيا، اگيتيرۋەت پروتيۆ حلەبوزاگوتوۆكي ي سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
ۆىبىل 02/III [مارتا]
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
ورازىماحوۆ مۇحامەتجان (نەمەسە ورازالينوۆ)
№15 اۋىلدا تۋعان، 30 جاستا
وتباسى قۇرامى:
ايەلى تويتۇعان — 35 جاستا
ۇلى راحمەت — 21 جاستا
كەلىنى قۇلجان — 21 جاستا
قىزى كوكەت (نەمەسە كوكەش) — 15 جاستا
[قىزى] مانات — 13 جاستا
[قىزى] ساجەت — 3 جاستا
قازاق، مالشى
قاناۋشى، ساۋداگەر رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
وگپۋ-دىڭ ترانسپورتتىق بولىمىمەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 58²-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان
ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى، استىق پەن مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
02/III [ناۋرىز] كۇنى شىعارىلدى (كەتتى)
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№5
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
ورىسباەۆ اۋباشار
38 لەت، روديلسيا ۆ №15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا اەحان = 21 لەت
مات تولگاناي = 59 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) ەكسپلۋاتاتور، تورگوۆەتس.
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ارەستوۆان يۋگپۋ پو ست. 58² ۋك
اكتيۆنىي ۋچاستنيك مارتوۆسكوگو ۆىستۋپلەنيا، اگيتيرۋەت پروتيۆ حلەبوزاگوتوۆكي، سترويتەلستۆا كولحوزوۆ.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
ورىسباەۆ ءاۋباشار (قۇجاتتا: ورىسباەۆ اۋباشار)
38 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ايەلى ءايحان (نەمەسە ايحان) — 21 جاستا
اناسى تولعاناي — 59 جاستا
قازاق، مالشى
ب) قاناۋشى، ساۋداگەر رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
وگپۋ ورگاندارىمەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 58²-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان
ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى، استىق دايىنداۋ ساياساتىنا جانە كولحوز قۇرىلىسىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№6
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
مينتانوۆ احمەت
64 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا كاليمان = 67 لەت
سىن كوجاحمەت = 40 لەت
سنوحا كۋلگيسرا = 30 لەت
سىن توكبۋرا = 8 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) ەكسپلۋاتاتور، (باي).
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كراسنىي-ارميي نەت
ارەستوۆان ت/وتد پو ست. 58² ي 58¹⁰ ۋك.
اكتيۆنىي ۋچاستنيك مارتوۆسكوگو ۆىستۋپلەنيا، اگيتيرۋەت پروتيۆ سكوتوزاگوتوۆكي، حلەبوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
ءمىنتانوۆ احمەت (قۇجاتتا: مينتانوۆ احمەت)
64 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ايەلى قاليمان — 67 جاستا
ۇلى قوجاحمەت — 40 جاستا
كەلىنى قۇلعيرا (نەمەسە قۇلعيسارا) — 30 جاستا
ۇلى (نەمەسە نەمەرەسى) توقبۇرا — 8 جاستا
قازاق، مالشى
ب) قاناۋشى (باي) رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
ترانسپورتتىق بولىممەن (ت/وتد) قىلمىستىق كودەكستىڭ 58² جانە 58¹⁰-باپتارى بويىنشا تۇتقىندالعان
ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى، مال دايىنداۋ مەن استىق دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№7
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
كاشكيمباەۆ كايدامبەك
46 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا باگيرا = 44 لەت
سىن سەيلحان = 2 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) ەكسپلۋاتاتور.
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ارەستوۆان ت/وتد پو ست. 58² ي 58¹⁰ ۋك.
اكتيۆنىي ۋچاستنيك مارتوۆسكوگو ۆىستۋپلەنيا، اگيتيرۋەت پروتيۆ سترويتەلستۆا كولحوزوۆ ي سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
قاشىمباەۆ قايدامبەك (قۇجاتتا: كاشكيمباەۆ كايدامبەك)
46 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ايەلى باعيرا — 44 جاستا
ۇلى سەيىلحان — 2 جاستا
قازاق، مالشى
ب) قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
ترانسپورتتىق بولىممەن (ت/وتد) قىلمىستىق كودەكستىڭ 58² جانە 58¹⁰-باپتارى بويىنشا تۇتقىندالعان
ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى، كولحوز قۇرىلىسىنا جانە مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№8
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
شوتجانوۆ سەيسەمبەك
46 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا كۋلجان = 44 لەت
سىن سەيلحان = 11 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) ەكسپلۋاتاتور.
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ارەستوۆان ت/وتد وگپۋ پو ست. 58² ۋك
اكتيۆنىي ۋچاستنيك مارتوۆسكوگو ۆىستۋپلەنيا، اگيتيرۋەت پروتيۆ حلەبوزاگوتوۆكي، سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
شوتجانوۆ سەيسەمبەك (شولانوۆ/شوتجانوۆ سەيسەمبەك)
46 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ايەلى قۇلجان — 44 جاستا
ۇلى سەيىلحان — 11 جاستا
قازاق، مالشى
ب) قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
وگپۋ-دىڭ ترانسپورتتىق بولىمىمەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 58²-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان
ناۋرىزداعى كوتەرىلىستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى، استىق دايىنداۋ مەن مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№9
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
بايبوسۋنوۆ ەربوسىن
64 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي: جەنا پاديشا = 39 لەت
كازاك، سكوتوۆود.
ليشەن گولوسا كاك ب) كۋلاك، ەكسپلۋاتاتور
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ارەستوۆان سۋدوم پو ست. 61 ۋك
اگيتيرۋەت پروتيۆ سبورا سەمفوندا، سكوتوزاگوتوۆكي، نە ۆىپولنيل تۆەردىح زادانيي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
بايبوسىنوۆ ەربوسىن (قۇجاتتا: بايبوسۋنوۆ ەربوسىن)
64 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى: ايەلى پاديشا — 39 جاستا
قازاق، مالشى
ب) كۋلاك (باي)، قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
سوتپەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 61-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان (ايىپتالعان)
تۇقىم قورىن (سەمفوند) جيناۋعا، مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت جۇرگىزەدى، قاتتى (مىندەتتى) تاپسىرمالاردى ورىنداماعان.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№10
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ۆ) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
دجاكۋاشەۆ ومار (نەمەسە دجاكشاشەۆ)
66 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا مامبا = 51 لەت
II-يا جەنا نۋريليا = 39 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) مۋللا، ەكسپلۋاتاتور
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ارەستوۆان سۋدوم پو ست. 61 ۋك.
اگيتيرۋەت پروتيۆ سترويتەلستۆا كولحوزوۆ، سبورا سەمفوندا، نە ۆىپولنيل تۆەردىح زادانيي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ۆ) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
جاقىشەۆ (جاقىاشەۆ) ومار (قۇجاتتا: دجاكۋاشەۆ ومار)
66 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ءبىرىنشى ايەلى ءمامبا — 51 جاستا
ەكىنشى ايەلى ءنۇريلا — 39 جاستا
قازاق، مالشى
ب) مولدا، قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
سوتپەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 61-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان (ايىپتالعان)
كولحوز قۇرىلىسىنا جانە تۇقىم قورىن (سەمفوند) جيناۋعا قارسى ۇگىت جۇرگىزەدى، قاتتى (مىندەتتى) تاپسىرمالاردى ورىنداماعان.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№11
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
توكشاباەۆ سادىكبەك
49 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا گۋلكانىم = 37 لەت
سىن ناسريك = 20 لەت
[سىن] انۋاربەك = 16 لەت
[سىن] اسحار = 11 لەت
دوچ كاليمان = 13 لەت
[دوچ] سافيا = 9 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) مۋللا، ەكسپلۋاتاتور.
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ارەستوۆان سۋدوم پو ست. 61 ۋك.
اگيتيرۋەت پروتيۆ پوسەۆكامپانيا، سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
توقشاباەۆ سادىقبەك
49 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ايەلى گۇلقانىم — 37 جاستا
ۇلى ناسريك (ءناسىر/ناسىربەك) — 20 جاستا
[ۇلى] انۋاربەك — 16 جاستا
[ۇلى] اسقار — 11 جاستا
قىزى قاليمان — 13 جاستا
[قىزى] ءسافيا — 9 جاستا
قازاق، مالشى
ب) مولدا، قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
سوتپەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 61-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان (ايىپتالعان)
ەگىس ناۋقانىنا جانە مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№12
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ب) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
تاتانوۆ توكبۋرا
75 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا دجاميش = 59 لەت
سىن دجولامارت = 22 لەت
[سىن] مۋساديل = 20 لەت
[سىن] تىكەن = 16 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) بىۆشيي ەكسپلۋاتاتور
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ارەستوۆان سۋدوم پو ست. 61 ۋك
اگيتيرۋەت پروتيۆ سبورا سەمفوند، سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپولن. سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ب) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
تاتانوۆ توقبۇرا (قۇجاتتا: تاتانوۆ توكبۋرا)
75 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ايەلى ءجامىش — 59 جاستا
ۇلى جولامارت — 22 جاستا
ۇلى ءمۇسادىل — 20 جاستا
ۇلى تىكەن — 16 جاستا
قازاق، مالشى
ب) بۇرىنعى قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
سوتپەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 61-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان (ايىپتالعان)
تۇقىم قورىن (سەمفوند) جيناۋعا جانە مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№13
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
ۆ) الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
كۋزبەكوۆ بالاعاز (نەمەسە كۋزبەكوۆ بالاگاز)
58 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا ايلادا = 50 لەت
II-يا جەنا زاگيپا = 25 لەت
دوچ دجاميليا = 3 گودا
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) ەكسپلۋاتاتور
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ك وتۆەتستۆەننوستي نە پريۆلەچەن، نو ناحوديتسيا ۆ بەگاح.
اگيتيرۋەت پروتيۆ حلەبوزاگوتوۆكي، سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
ۆ) الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
قۇزبەكوۆ بالاعاز (قۇجاتتا: كۋزبەكوۆ بالاگاز)
58 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ءبىرىنشى ايەلى ايلادا — 50 جاستا
ەكىنشى ايەلى زاعيپا — 25 جاستا
قىزى ءجاميلا — 3 جاستا
قازاق، مالشى
ب) قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلماعان، بىراق قاشىپ ءجۇر (بوي تاسالاپ ءجۇر).
استىق دايىنداۋ مەن مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№14
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
توكشىباەۆ شاگيي
58 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
جەنا تاۋحونا = 60 لەت
II-يا [جەنا] زۋريپا = 21 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) ەكسپلۋاتاتور
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ك وتۆەتستۆەننوستي نە پريۆلەچەن، ناحوديتسيا ۆ بەگاح، گدە نەيزۆەستنو.
اگيتيرۋەت پروتيۆ حلەبوزاگوتوۆكي، سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
توقشىباەۆ شاعي (قۇجاتتا: توكشىباەۆ شاگيي)
58 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
ءبىرىنشى ايەلى تاۋحانا — 60 جاستا
ەكىنشى ايەلى ءزۇريپا — 21 جاستا
قازاق، مالشى
ب) قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلماعان، قاشىپ ءجۇر (بوي تاسالاپ ءجۇر)، قايدا ەكەنى بەلگىسىز.
استىق دايىنداۋ مەن مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№15
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
شۋتاباەۆ يبرايم
66 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي: جەنا كايشا = 54 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) مۋللا، ەكسپلۋاتاتور
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
ارەستوۆان سۋدوم پو ست. 61 ۋك.
اگيتيرۋەت پروتيۆ حلەبوزاگوتوۆكي، سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
شۇتاباەۆ ىبىرايىم (يبراھيم) (قۇجاتتا: شۋتاباەۆ يبرايم)
66 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى: ايەلى قايشا — 54 جاستا
قازاق، مالشى
ب) مولدا، قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
سوتپەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 61-بابى بويىنشا تۇتقىندالعان (ايىپتالعان)
استىق دايىنداۋ مەن مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
№16
ورىس تىلىندەگى تۇپنۇسقاسى
الما-اتينسكيي وكر. اكسۋيسكيي ر-ن اۋل №15
ەسجانوۆ كۋدايبەرگەن
17 لەت، روديلسيا ۆ № 15 اۋلە
سوستاۆ سەمي:
مات زۋليحان = 53 لەت
برات كۋدابەرگەن = 16 لەت
كازاك، سكوتوۆود
ليشەن گولوسا كاك ب) ەكسپلۋاتاتور
سكوتوۆود
ۆ ارمياح نە سلۋجيل
چلەنوۆ سەمي ۆ كر.-ارميي نەت
نە ارەستوۆان كاك نەسوۆەرشەننولەتنيي
اگيتيرۋەت پروتيۆ سبورا سەمفوندا، سكوتوزاگوتوۆكي.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
رايۋپول وگپۋ ماكاروۆ
14 مايا 1931 گ. ست. اكسۋ
پروۆەرەن سلەدگرۋپپوي
ۋپول سلەدگرۋپپى « ____ » ………. 1931 گ.
اۋدارماسى
الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل
ەسجانوۆ قۇدايبەرگەن
17 جاستا، №15 اۋىلدا تۋعان
وتباسى قۇرامى:
اناسى ءزۇليحان — 53 جاستا
ءىنىسى/باۋىرى قۇدايبەرگەن — 16 جاستا
قازاق، مالشى
ب) قاناۋشى رەتىندە سايلاۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان.
مال شارۋاشىلىعى
ارميادا قىزمەت ەتپەگەن
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىندە قىزىل ارميادا جۇرگەندەرى جوق
كامەلەتكە تولماعاندىقتان تۇتقىندالماعان
تۇقىم قورىن (سەمفوند) جيناۋعا جانە مال دايىنداۋ ساياساتىنا قارسى ۇگىت جۇرگىزەدى.
(تومەندەگى بەلگىلەر مەن بۇرىشتامالار:)
وگپۋ اۋداندىق وكىلى ماكاروۆ
14 مامىر 1931 ج.، اقسۋ ست. [ستانتسياسى]
تەرگەۋ توبىمەن تەكسەرىلدى
تەرگەۋ توبىنىڭ وكىلەتتى وكىلى « ____ » ………. 1931 ج.
قاجەت انداس،
«Q-Andas» اقپارات اگەنتتىگى.
دەرەككوز: اقسۋ اۋداندىق مەملەكەتتىك ءارحيۆى. الماتى وكرۋگى، اقسۋ اۋدانى، №15 اۋىل تۇرعىندارىنا قاتىستى ەسەپتىك-تەكسەرۋ كارتوچكالارى، 1931 جىل.











