Q-Andas
No Result
View All Result
  • باستى بەت
  • ولكەتانۋ
    • ءبىلىم
    • دەنساۋلىق
    • سپورت
    • قۋعىن-سۇرگىن
    • تۇلعا تانۋ
    • قورشاعان ورتا
    • حالىق جادى
    • مادەنيەت
    • جەتىسۋ جارتاس سۋرەتتەرى
    • جەتىسۋدىڭ اسيەتتى جەرلەر
    • ادەبيەت
    • شالعاي اۋىل
    • تۋريزم
      • تاريح
    • ەلتانۋ
    • كوشى-قون
    • تۋرنير
  • ارنايى جوبالار
    • بايقاۋ
    • كورمەلەر
    • كونفەرەنتسيا
    • گرانت
    • ەكسپەديتسيالار
  • مۇراعات
    • انداس وماراقىن ىزىمەن
    • اۋەسحان ماجايدىڭ جادىگەرلەرى
    • بەينەفيلم
    • حاتكەرلىك
    • گالەرەيا
  • ءبىز تۋرالى
    • ارىپتەستەر
    • بايلانىس
    • سايت اكىمشىلىگى
    • PDF-مۇراعات
kz Қазақ qz Qazaq tj توتە جازۋ ru Русский en English
Q-Andas
  • باستى بەت
  • ولكەتانۋ
    • ءبىلىم
    • دەنساۋلىق
    • سپورت
    • قۋعىن-سۇرگىن
    • تۇلعا تانۋ
    • قورشاعان ورتا
    • حالىق جادى
    • مادەنيەت
    • جەتىسۋ جارتاس سۋرەتتەرى
    • جەتىسۋدىڭ اسيەتتى جەرلەر
    • ادەبيەت
    • شالعاي اۋىل
    • تۋريزم
      • تاريح
    • ەلتانۋ
    • كوشى-قون
    • تۋرنير
  • ارنايى جوبالار
    • بايقاۋ
    • كورمەلەر
    • كونفەرەنتسيا
    • گرانت
    • ەكسپەديتسيالار
  • مۇراعات
    • انداس وماراقىن ىزىمەن
    • اۋەسحان ماجايدىڭ جادىگەرلەرى
    • بەينەفيلم
    • حاتكەرلىك
    • گالەرەيا
  • ءبىز تۋرالى
    • ارىپتەستەر
    • بايلانىس
    • سايت اكىمشىلىگى
    • PDF-مۇراعات
No Result
View All Result
Q-Andas
No Result
View All Result
باستى بەت قاجەت دەرەك

اتام جەر اۋدارىلعان جەردە اسكەري بورىشىمدى وتەدىم

– اتام بەكمۇحامەت وسپانوۆ قوستاناي وبلىسىندا تۋعان. وتكەن عاسىردىڭ العاشقى جىلدارى بولسا كەرەك الماتىدان كوستانايعا دەلەگاتسيا بارادى دا تۇرعىندارمەن كەزدەسەدى. سول كەزدەسۋدە اتى-ءجونىن ۇمىتىپ وتىرمىن لاۋازىمدى ءبىر تۇلعا اتامدى كورىپ، ونىڭ كوزقاراسىنا ءسۇيىنىپ، اڭگىمەلەسە كەلە، وزىمەن بىرگە الماتىعا بارۋعا كەڭەس بەرەدى، – دەپ اڭگىمەسىن باستادى حۇسايىن اعا.

admin
2026/08/30
قاجەت دەرەك
0
Атам жер аударылған жерде  әскери борышымды өтедім

– اتام وسىلاي قوستانايدان  الماتىعا تارتىپ تۇرادى. الماتىعا كوشىپ كەلگەندە وتباسىلى ۇلكەن قىزى ومىرگە كەلگەن ەكەن. ۇلكەن قىزى دەپ وتىرعانىم 1932 جىلى تۋعان مەنىڭ شەشەم بيجان.  ول كەزدە شەشەم 4 جاستا ەكەن. الماتى قالاسىنداعى اباي كوشەسى №4 ۇيگە تۇراقتايدى. اتام ۇكىمەت قىزمەتىنە ورنالاسىپ، جاعدايلارى دا جاقسى بولىپتى. ول كەزدە الماتى قىزىلوردادان جاڭادان اۋىسىپ، استانا سالىنىپ جاتقان تۇسى ەدى. اكەمنىڭ ىسكەرلىگى مەن بىلىكتىلىگىن كورگەن باسشىلىق ول كىسىنى كوپ وتپەي تالدىقورعان وبلىسىنىڭ ورمان شارۋاشىلىعى مەكەمەسىنە باسشىلىققا جىبەرەدى. ول كىسىنىڭ باستى جۇمىسى – الماتى قالاسىن سالۋعا كەرەكتى اعاش ماتەريالدارىمەن قامتاماسىز ەتۋ بولعان. كەسىلگەن اعاشتى قوعالىعا جيناپ، كوكسۋ وزەنى ارقىلى اعىزىپ، مۇقىرىدان توسىپ الىپ، كولىككە تيەپ، الماتىعا جونەلتىپ تۇرعان. مۇقىرىدان الماتىعا قاراي جۇرەتىن كەزىندەگى كونە جول سول تۇستا اعاش ماتەريالدارىن تاسۋ ماقساتىندا سالىنعان.

اپامنىڭ ايتۋىنشا، اتام سول جۇمىستاعى كەزىندە ءبىر كۇنى جولداستارىمەن بىرگە كەشكى استى قوعالىداعى كافدەن ىشپەك بولادى. سول كۇنى الدە ءبىر كوڭىلدى ءىس بولسا كەرەك اتام شامپان اشامىن دەپ ارەكەتتەنگەندە ونىڭ قاقپاعى ۇشىپ كەتىپ، كەلەسى ۇستەلدە وتىرعان بىرەۋدىڭ بەتىنە تيەدى. ولار جاڭجال شىعارىپ، اكەمدى ميليتسيا ۇستاپ اكەتەدى. وسىدان باستاپ اتامنىڭ جۇمىسى تەكسەرىلە باستايدى. ەسەپتىڭ ءبارى دۇرىس بىراق تولەم تولەگەن ءبىر قۇجاتى تابىلماي  بايقال وبلىسىنا سۇرگىندەلەدى. ارادا اتامنان ايدالىپ بارعان جەرىنەن ءۇش رەت حات كەلەدى دە 1939 جىلدان باستاپ حابارسىز كەتەدى.

كەيىن 1976 جىلى مەن دە سول جەرگە اسكەري مىندەتىمدى وتەۋگە باردىم. شەشەمە بارعان جەرىمنىڭ پوشتا مەكەنجايىن جىبەرىپ، حات جازىپ تۇرۋىن تاپسىردىم. ءبىر قىزىعى، شەشەم ماعان حات جولداۋعا پوشتاعا بارىپ، جىبەرەتىن مەكەن جايىن جازعاندا اتامنىڭ حاتى ەسىنە تۇسەدى دە مەكەن جايىن سالىستىرىپ جىبەرگەن دە ەكەۋى دە ءبىر جەر بولىپ شىعادى. بۇل دا سايكەستىك شىعار. سول كەزدە اتامنىڭ جەر اۋدارىلعان جەرىن، قامالعان قابىرعالارى قاۋساپ تۇرعان لاگەرىن، كەسكەن اعاشتارىنىڭ ءتۇبىرىن، سالعان تەمىر جولىن كورىپ، تاڭعالدىم. قىزىعى، بىردە ءبىر اعاش ارامەن كەسىلمەگەن، ءبارىن بالتامەن شاپقان. اينالادا اۋىل دا، ەلدى مەكەندە جوق. يت تۇمسىعى وتپەيتىن ورمان، بۇتا-بۇرگەن، ارقىراپ اققان وزەندەر، ادام بويى كورىنبەيتىن ءشوپ.

وسىلاي زەردەلەي ءجۇرىپ، اتامنىڭ ۇستالۋىنىڭ كەيبىر قۇپياسىن بىلگەندەي بولدىم. ويتكەنى سول جىلدارى بايقالدان امۋرعا دەيىنگى تەمىر جول قۇرىلىسى سالىنىپ جاتقان. كەيىنگىلەر ونى بام (بايقال-امۋر ماگيسترالى) دەپ اتاپ كەتكەن. جول قالىڭ ورماننىڭ اراسىنان وتەدى. بۇل جول 1937 جىلدارى باستالىپ، سوعىس باستالعانشا قۇرىلىسى جۇرەدى دە سوعىس جىلدارى قۇرىلىس جۇمىسى توقتايدى. كەيىن 1970 جىلدارى تەمىرجول قۇرىلىسى قايتا جاندانىپ، سالىنىپ بىتەدى. ماگيسترال العاش باستالعان تۇستا تەمىرجول قۇرىلىسىنا جۇمىسقا بارعاندار اۋا رايىنا توزبەي، قاشىپ كەتىپ وتىرعان. ول جاقتىڭ اۋا رايىنىڭ جاعدايىن بىلەتىندەر ءوز ەركىمەن بارا قويمايدى. بارعان كۇندە دە كوپ تۇراقتامايدى. سوندىقتان اتام سياقتى مامانداردى جالعان جالامەن عانا سول جەرگە جەتكىزىپ، كۇشپەن ۇستاپ  وتىرعان. 1970 جىلدارى كەزىندە توقتاپ قالعان تەمىرجولدى اسكەري مىندەتىن وتەۋگە بارعاندار مەن كومسومولدىق جولدامامەن بارعاندار سالىپ ءبىتىردى. ول قاتاردا مەن دە اۆتوەلەكتريك بولىپ، توققا بايلانىستى جۇمىستار اتقاردىم. وسىلاي جازىقسىز جالا جابىلىپ، جەر اۋدارىلعان اتام باستاعان تەمىرجولدى مەن سالىپ ءبىتىردىم دەۋگە دە بولادى. ەگەر سوعىس باستالماعاندا قازاقتىڭ تاعى دا قانشاما بىلىكتى ۇلدارى وسى تەمىرجول ءۇشىن جالعان جالامەن سوتتالىپ، ءومىرىن وكسىتىپ وتكىزەر ەدى. بىلايشا ايتقاندا، ساياسي قۋعىن-سۇرگىننىڭ باستالۋىنىڭ ءبىر سەبەبى – «بام»-دى سالۋ ءۇشىن دە ۇيىمداستىرىلعان سياقتى.

بايقال وبلىسىنىڭ اۋارايى بۇل جاقتان مۇلدە بولەك. قىستى كۇندەرى اۋا تەمپراتۋراسى مينۋس  60 گرادۋسقا دەيىن بولادى. ءبىز ماتەريالدىق تۇرعىدا قامتاماسىز ەتىلگەن جاعدايدىڭ وزىندە سىڭىرىمىزگە ءىلىنىپ ءجۇرىپ، اسقان شىدامدىلىقپەن جۇمىس ىستەدىك. سونى ويلاسام، مۇلدە ناشار جاعدايدا جۇمىس ىستەگەن اتامنىڭ كورگەن ازابى مەن توزاعىن ويلاپ، دەنەم تۇرشىگىپ كەتەتىن.

شىن ماناندە، اتامنىڭ الاشورداشىلارمەن دە قاتىسى بولعان. سەبەبى، اتامدى سوتتاعان ۇكىمدە: «كەڭەس وداعىنىڭ قۇرىلۋىنا قارسى ۇگىر جۇرگىزگەن» دەگەن ءسوز بار.  بىلاي ويلاساق، ءاليحان بوكەيحانوۆ تا، اتام دا ورمان شارۋاشىلىعى ماماندىعىن بىتىرگەن. كاسىبي تۇرعىدا ءبىر توپتىڭ ادام دەۋگە بولادى. ال ەكىنشى ءبىر جاعىنان، اتامدى الماتىعا اكەلگەن تۋىسى الاش وردامەن قاتىسى بولعاندىقتان 1936 جىلى اتىلعان.

اتام ۇستالىپ كەتكەن سوڭ شەشەسىنە، بالا-شاعاسىنا تىنىشتىق بەرمەپتى. قاكيما اپام 1942 جىلى  كاكيما اپام قايتىس بولىپ، شەشەم 12 جاسىندا جەتىم قالادى.  بەكمۇقامەت اتامنىڭ شەشەسىنىڭ قولىندا ەرجەتەدى. اجەمدى 4 جاسىمدا كورگەنمىن، ەسىمدە بار. كەيىن شەشەم ورتا مەكتەپتى، جوعارى وقۋ ورنىن ءبىتىرىپ، تالدىقورعان قالاسىنداعى ۋچينسكي اتىنداعى ورتا مەكتەپتە پيونەر جەتەكشىسى بولىپ جۇمىس ىستەدى، – دەپ ءسوزىن اياقتادى.

ەلىمىز ەگەمەندىك العاننان كەيىن حۇسايىن اعا ناعاشى اتاسىنىڭ دەرەگىن ىزدەپ، كوپتەگەن قۇزىرلى مەكمەگە حات جولدايدى. سولاردىڭ بىرىنەن تومەندەگىدەي جاۋاپ الادى.

ءبىر قىزىعى، بۇل حاتتا وسپانوۆ بەكمۇحامت «تۇتقىننان بوساتىلدى» دەپ كورسەتىلگەن. الايدا، قۇسايىن اعا اتاسىنىڭ دەرەگىن  ءالى كۇنگە دەيىن ىزدەپ تابا الماي جۇرگەنىن ايتادى. اپاسى دا اكەسىنىڭ ءولى-ءتىرىسىن بىلمەي ءوتىپتى.  سونداي-اق، بۇل جاۋاپتا: «وسپانوۆ بەكمۇحامەت اقتالۋعا جاتادى» دەگەن دە ۇسىنىس ايتىلعان. ال بەكمۇحامەت وسپانوۆ اقتالعانداردىڭ تىزىمىندە جوق.

سۇحبات بەرگەن: حۇسايىن مۇستافا

جازىپ العان: قاجەت انداس.

تالدىقورعان قالاسى. 10 قازان 2023 جىل

5 1 vote
Рейтинг статьи
Post Views: 32
Талдықорғандағы көне кинотеатрлар
قاجەت دەرەك

تالدىقورعانداعى كونە كينوتەاترلار

October 5, 2026
Қала кинотеатрлары қалай өзгерді?
قاجەت دەرەك

قالا كينوتەاترلارى قالاي وزگەردى؟

September 24, 2026
45 تاعدىر
قاجەت دەرەك

45 تاعدىر

September 8, 2026
قاجەت دەرەك: ءبىر كوشە، ءبىر تاريح
قاجەت دەرەك

قاجەت دەرەك: ءبىر كوشە، ءبىر تاريح

September 6, 2026
Бүйен-Ақсу көтерілісінің жетекшілері кім?
قاجەت دەرەك

بۇيەن-اقسۋ كوتەرىلىسىنىڭ جەتەكشىلەرى كىم؟

August 31, 2026
Бұл қай Ерденбаев?
قاجەت دەرەك

بۇل قاي ەردەنباەۆ؟

August 31, 2026
Subscribe
Login
Notify of
guest
guest
0 комментариев
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
ӨЛКЕ ШЕЖІРЕСІН СӨЙЛЕТКЕН ҚАЛАМГЕР

ولكە شەجىرەسىن سويلەتكەن قالامگەر

November 9, 2026

«Бекзат өмір»: өнерге арналған еңбек

«بەكزات ءومىر»: ونەرگە ارنالعان ەڭبەك

November 7, 2026

Өлке тарихы ұрпаққа аманат

ولكە تاريحى ۇرپاققا امانات

October 23, 2026

ЖАҢА ҚАҒИДА?  «Әлеуметтік кәсіпкерлерге жаңа талаптар түсіндірілді»

جاڭا قاعيدا: «الەۋمەتتىك كاسىپكەرلەرگە جاڭا تالاپتار ءتۇسىندىرىلدى»

October 13, 2026

Жұмыспен қамту тәртібінде не өзгерді?

جۇمىسپەن قامتۋ تارتىبىندە نە وزگەردى؟

October 12, 2026

Ақпараттық агенттігі

Меншік иесі: “Жетісу” өлкетанушылар орталығы” қоғамдық бірлестігі
Қазақстан Республикасы, Жетісу облысы, Талдықорған қаласы “Болашақ” шағын ауданы, 12-27

Q-Andas желілік басылымы Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникация министрлігі Ақпарат комитетінде 2025 жылғы 19 наурызда тіркеліп, № KZ21VPY00115275 куәлігі берілген.

Сайт материалын пайдалану үшін редакция келісімі керек және гиперсілтеме жасау міндетті.

Тел: 8 747 706 1382
email: andas_kazhet@mail.ru

qandas.kz © 2026. Барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.

  • tjتوتە جازۋ
    • kz Қазақ
    • qz Qazaq
    • tj توتە جازۋ
    • ru Русский
    • en English
  • باستى بەت
  • ولكەتانۋ
    • ءبىلىم
    • دەنساۋلىق
    • سپورت
    • قۋعىن-سۇرگىن
    • تۇلعا تانۋ
    • قورشاعان ورتا
    • حالىق جادى
    • مادەنيەت
    • جەتىسۋ جارتاس سۋرەتتەرى
    • جەتىسۋدىڭ اسيەتتى جەرلەر
    • ادەبيەت
    • شالعاي اۋىل
    • تۋريزم
      • تاريح
    • ەلتانۋ
    • كوشى-قون
    • تۋرنير
  • ارنايى جوبالار
    • بايقاۋ
    • كورمەلەر
    • كونفەرەنتسيا
    • گرانت
    • ەكسپەديتسيالار
  • مۇراعات
    • انداس وماراقىن ىزىمەن
    • اۋەسحان ماجايدىڭ جادىگەرلەرى
    • بەينەفيلم
    • حاتكەرلىك
    • گالەرەيا
  • ءبىز تۋرالى
    • ارىپتەستەر
    • بايلانىس
    • سايت اكىمشىلىگى
    • PDF-مۇراعات

© 2025 qandas.kz

wpDiscuz