Q-Andas
No Result
View All Result
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
kz Қазақ qz Qazaq tj توتە جازۋ ru Русский en English
Q-Andas
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
No Result
View All Result
Q-Andas
No Result
View All Result
Basty bet Qajet derek

Ómirin ónegemen órgen

admin
2026/08/30
Qajet derek
0
Өмірін өнегемен өрген

«Óz elin óz erleri eskermese, el tegi qaidan alsyn kemeńgerdi» dep aqyn Iliyas Jansúgirov tegin aitpasa kerek. Jyl ótken saiyn tarihtyń jańa paraqtary jamyrai ashylyp, úmyt bolǵan tarihi túlǵalardyń eńbegi ekshelip, esimi el jadyna ene bastady. Sol barysta úzaq jyldar qúqyq qorǵau salasynda júmys istep, júrttyń qamy úshin aqyl-parasaty men qara terin sarqa júmsaǵan Mátkárim Sadaqbaev atamyzdyń bolmys-bitimin zerdelep, onyń eren eńbegi men el úshin atqarǵan eleuli isterin óskeleń úrpaqqa ónege etudiń orny bólek.

Mátkárim Sadaqbaev 1902 jyly dúniege kelgen. Arhiv qújattaryndaǵy derekterge súiensek, Mátkárim alǵashqy eńbek jolyn 1930 jyly sol tústaǵy Almaty oblysy, Malaisary audanynda aǵa militsiya qyzmetkeri bolyp bastady. Osydan keiingi jyldary Almaty, Qostanai, Qaraǵandy, Aqmola oblystarynyń qúqyq qorǵau salasynda qyzmet atqardy. Ekinshi dúniejúzilik soǵys bastalǵan tústa tylda eńbek etip, aldyńǵy sheptegi jauyngerlerdiń jigerin janyp, namysyn órletu úshin óndiristik eńbekterge belsene aralasty. Sol tústaǵy «Pravda» gazetinde Mátkárim Sadyqbaevtyń  eńbektegi erligi turaly jazylǵan maqalalar osyǵan dálel bola alady. Soǵys jyldary bir jaǵynan óndiristik eńbekterge belsene qatyssa, ekinshiden qoǵam tynyshtyǵyn saqtau tapsyrmasyn abyroimen atqardy. 1958 jyly qúqyq qorǵau salasynan zeinetkerlikke shyqyp, «Qyzyl Tu» (1945j), «Qyzyl Júldyz» (1946j) ordenderiniń, «Germaniyany azat etkeni úshin (1945j), «Áskeri eńbьegi úshin» medaldьdarynyń iegeri atandy.

Soǵys ayaqtalǵannan keiin Saryózek kentiniń militsiya bólimshesin basqarǵan Sadaqbaev keiin oblystyq militsiya basqarmasyna auysady. Sondai-aq, Taldyqorǵan oblystyq jeke kúzet qyzmetinde lauazymdy qyzmet atqardy. QazSSR Taldyqorǵan oblystyq keńesiniń atqarushy komitetin basqardy. Óz kezinde Mátkárimniń eńbegin qazaqtyń bir tuar perzenti Bauyrjan Momyshúly da joǵary baǵalap, alǵys bildirgen bolatyn.

Mátkárim Sadyqbaevtyń ómiri osylai óriledi. Degenmen onyń Taldyqorǵan qalasyna qarasty Erkin auylynyń «Sarybúlaq» keńsharynda atqarǵan isterin bir sátke úmytuǵa bolmaidy. Ásirese, qant qyzylshasy óndirisin órkendetip, ozat bólimsheniń jetekshisi bolǵany. Jalpy, keńshardyń órkendeui men el ekonomikasynyń ósui jolynda erinbei eńbek etken talai qadirmendi adamdar ótkeni málim. Sol tizimin eń basynda Esjan Berliqoaúly túrsa, sol qatarda Ábdirahym Bestibaev, Núrbek Beisenov, Nysanbai Baiqadamov, Izbasar Esbolǵanov, Aqynbek Qaraqojanov, Bekmyrza Jeksenbekov, Núrǵalym Omarov, Imanǵazy Kúnqojanov, Ospan Baisynbekov, Babamyrza Esperli, Ivan Buznitskii, Ábdiǵalym Balajigitov, Múqash Segizbaev, Maqsút Nárikbaev, Jańyl Ospanov, Dáribai Kelimbekov, Barshabala Jetpisova, Júmaǵaisha Bektenova, Zaǵipa Aqajan kelini, Taubai Bektenov, Ábil Túńǵatov, Búqarbek  Rahimov syndy jandardy qúrmetpen atauǵa tura keledi. Bir qyzyǵy, atalǵan adamdardyń eńbegi elenip, eldiń qúrmetine bólengen. Ókinishke orai, bar ǵúmyryn júrttyń tynyshtyǵy men memleketti órkendetuge arnaǵan Mátkárim Sadaqbaevtyń esimi kóp jerde atalmaidy. Elge istegen qyzmeti óz deńgeiinde baǵalanbai keledi.

Osy bir aqtańdaqtyń ornyn toltyru úshin 2022 jyly Kóksu audanynyń Jarlyózek auylyna qarasty Múqanshy auylyndaǵy bir kósheniń atyn Mátkárim Sadaqbaevtyń atyna auystyru turaly bastama kóterilip, auyl túrǵyndary jáne aqsaqaldar, belsendi azamattar jinalys ótkizip, júrttyń úsynysy sarapqa salynǵan bolatyn. Sol basqosuda jergilikti qoǵamdastyqtyń atynan D. Baijúmanov, A. Núrpeiisov sóz alyp, Mátkárim Sadaqbaev turaly estelikterimen bólisip, eńbekterin atap ótti. Jiyn hattamasy boiynsha Múqanshy auylyndaǵy Múqanshy kóshesine Mátkárim Sadaqbaevtyń esimin beru úsynysy maqúldanǵan bolatyn. Biraq búl úsynys áli kúnge deiin oryldalmai keledi.

Egerde  egemendigimiz túǵyrly el bolamyz desek, ótken ómirin ónegemen órgen Mátkárim siyaqty atalarymyzdyń ǵibratty ǵúmyrynterin nasihattaudan bastaǵanymyz jón.

Qajet Andas,

jurnalist

Qasymhan Esjanov, kásipker

Post Views: 10
Талдықорғандағы көне кинотеатрлар
Qajet derek

Taldyqorǵandaǵy kóne kinoteatrlar

October 5, 2026
Қала кинотеатрлары қалай өзгерді?
Qajet derek

Qala kinoteatrlary qalai ózgerdi?

September 24, 2026
45 тағдыр
Qajet derek

45 тағдыр

September 8, 2026
Qajet derek: Taldyqorǵan –  keshe jáne búgin BIR KÓSHE, BIR TARIH
Qajet derek

Qajet derek: Taldyqorǵan – keshe jáne búgin BIR KÓSHE, BIR TARIH

September 6, 2026
Бүйен-Ақсу көтерілісінің жетекшілері кім?
Qajet derek

Búien-Aqsu kóterilisiniń jetekshileri kim?

August 31, 2026
Бұл қай Ерденбаев?
Qajet derek

Búl qai Erdenbaev?

August 31, 2026
ӨЛКЕ ШЕЖІРЕСІН СӨЙЛЕТКЕН ҚАЛАМГЕР

ÓLKE SHEJIRESIN SÓILETKEN QALAMGER

November 9, 2026

«Бекзат өмір»: өнерге арналған еңбек

«Bekzat ómir»: ónerge arnalǵan eńbek

November 7, 2026

Өлке тарихы ұрпаққа аманат

Ölke tarihy ūrpaqqa amanat

October 23, 2026

ЖАҢА ҚАҒИДА?  «Әлеуметтік кәсіпкерлерге жаңа талаптар түсіндірілді»

JAŃA QAǴIDA: «Áleumettik kásipkerlerge jańa talaptar túsindirildi»

October 13, 2026

Жұмыспен қамту тәртібінде не өзгерді?

Júmyspen qamtu tártibinde ne ózgerdi?

October 12, 2026

Ақпараттық агенттігі

Меншік иесі: “Жетісу” өлкетанушылар орталығы” қоғамдық бірлестігі
Қазақстан Республикасы, Жетісу облысы, Талдықорған қаласы “Болашақ” шағын ауданы, 12-27

Q-Andas желілік басылымы Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникация министрлігі Ақпарат комитетінде 2025 жылғы 19 наурызда тіркеліп, № KZ21VPY00115275 куәлігі берілген.

Сайт материалын пайдалану үшін редакция келісімі керек және гиперсілтеме жасау міндетті.

Тел: 8 747 706 1382
email: andas_kazhet@mail.ru

qandas.kz © 2026. Барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.

  • qzQazaq
    • kz Қазақ
    • qz Qazaq
    • tj توتە جازۋ
    • ru Русский
    • en English
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat

© 2025 qandas.kz