Qazaq eliniń táuelsizdigi Allanyń osy qaisar halyqqa bergen syiy. Iá, ǵasyrlar boiy ata-babalarymyzdyń asqaq armany oryndalyp, el men jerdiń berekesi búzylmai, egemendigimizdiń eńsesi biiktese, eldiń baǵyna tuǵan Elbasy Núrsúltan Nazarbaev syndy úly túlǵanyń tarydai shashylǵan qandastarymyzdyń basyn qosyp, bereke-birliktiń úiytqysy bolǵanyn dúiim júrt ystyq yqylaspen eske alatynyn aitqan jón. Ásirese, el ruhyn kótergen birtuar azamatqa tarihtyń da, qazaqtyń da alǵysy sheksiz ekendigin atajúrtqa oralǵan Andas Omaraqynnyń otbasymen kezdeskende taǵy bir kóz jetkizip, shet jerde júrip, kóńil sherin júregine túigen hannyń peiil-nietin ańǵardyq.
Otan degen ystyq sezim. Ol júregimdi sharpyǵanda shiryǵyp, tuǵan jerden jyraqta júrgenim esime orala beredi. Qújattarymdy jinastyryp, Qazaqstan qaidasyn dep shekara attadym. Árine, keluin kelsem de qaida bararymdy bilmedim. Avtobekette jolyqtyrǵan jannyń meiirbandylyǵymen júmysqa ornalastym. Ákem Andas batasyn bergende: «Balam, ata-babańnyń kindik qany tamǵan jerge taban tiregeli túrsyń. «Ózge elde súltan bolǵansha, óz elińde últan bol» degen. Eńbek etseń, erteń-aq órisiń keńeiedi. Jolyń bolsyn», – dep aq batasyn bergeni búgingidei.
Jetisu jerine at basyn búryp, Taldyqorǵan qalasynda qarqyn alǵan qúrylysqa bilek túrip, aralasyp kettim degen Qajet myrzanyń bar qiyndyqtyń artta qalǵanyna quanyshty ekenin ańǵardyq. Qazir qalanyń shyǵysyndaǵy Erkin auylynda otbasyn qúryp, eńbek etude.
Jas jigittiń tabaldyryǵyn attaǵanda keshe ǵana Qytaidan ákesi Andas pen anasy Áueshan kelipti. Olar balalarynyń arasynda aǵaiyn-tuǵanynyń jańalyǵyn ortaǵa salyp, máz-meiram eken. Andas aǵamyz Qytaidaǵy Kúnes audandyq sayasi keńesiniń tarihi materialdar komitetinde eńbek etip, 14 kitap jazyp, qazaq halqynyń tarihyna bailanysty zertteu júmystaryn júrgizgenin estip bildik. Kitaptarynyń deni jeke shyǵarmashylyǵyna arnalsa, qalǵany Qytaidaǵy qandastarymyzdyń quǵyn-súrginniń zardaby men búgingi ómirine arnalǵan zertteu eńbekteri kórinedi. Sóredegi qaz-qatar qoiylǵan osy dúnieler tynymsyz eńbektiń nátijesi ekendigi dausyz. Árine, kópshiligi Qytai tilinde. Jazushynyń «Kúnes tarihy» atty tarihi-zertteu eńbegi aǵylshyn tiline audarylypty. Osylaisha ol Qytai Halyq Respublikasy Jazushylar odaǵynyń, «Tańjaryq» ǵylymi zertteu qoǵamy men auyz ádebieti qoǵamynyń múshesi retinde jaqsy bastamalarǵa janashyr bolǵan.
Qandai qiyndyq kezdesse de Andas aǵa men Áueshan jeńgei 7 balasyn Qytaidaǵy tańdauly joǵary oqu ornyna oqytyp, bilim aluyna, halqymyzdyń tili men dinin saqtauyna kóńil bólipti. Qytaida joǵary oqu orny aqyly ekenine qaramastan, balalardy birneshe mamandyqty meńgertipti.
– Táuelsiz eldiń boitúmary Astanany baryp, arnaiy kórip keldim. Kórkine kóz qyzyǵatyn Qazaqstannyń altyn shańyraǵy kún ótken saiyn ásemdigimen kórgen jannyń meiirin qandyrady. Osynyń ózi-aq, Memleket basshysynyń eren eńbegin, halqy men tuǵan jerine degen sheksiz súiispenshiligin tanytady. Jat jerde júrsek te qazaqtyń tuy biikte bolsa eken degen ystyq tilek oiymyzdan ketken emes, degen Qajet áke sózin tolyqtyryp, áńgimege aralasty.
Eljandylyq qasiet dep kóp aitamyz. Osynyń dáleli 30-dan jańa ǵana asqan Qajettiń búgingi is-áreketinen, kúndelikti eńbeginen de ańǵarylady. Tórde Elbasynyń úlken portreti ilingen. Birtuar túlǵany otbasymen erekshe qúrmetteitinim, búgingi sayasatty qoldap, oǵan azyraq bolsa da úlesterin qosuǵa úmtylǵany. Atajúrtqa kelisimen qandastarymyz kóbinese «kvota» alamyz dep ár esikti ashyp, shapqylaityny belgili. Al jas otbasy oǵan da mán bermei, óz qarjylarymen baspana alyp, úrpaq ósirip jatqan jaiy bar.
– Biylǵy Joldauda «Daǵdarys ótedi ketedi. Al memleket táuelsizdigi, últ múraty, úrpaq bolashaǵy siyaqty qúndylyqtar máńgi qalady» degen ǵoi Elbasy. Erkindik qúshaǵynda júrgenimizge kóńilimiz toq deidi olar. Óitkeni, osy baqytty kúnderdiń jalǵasy halqymyzdyń berekesi men birliginde, yntymaǵy men yrysynda ekenin túsingen otbasy músheleriniń júreginde Otanǵa degen ystyq sezim berik ornyqqan.
Kúmisjan BAIJAN,
Almaty oblysy.











