– ەڭ الدىمەن، ءوزىڭىزدى تانىستىرىپ وتسەڭىز.
– مەنىڭ اتى-ءجونىم سۆانكۋلوۆ ەرمەك كوپجاسارۇلى. جەتىسۋ وبلىسى، كەربۇلاق اۋدانى، سارىبۇلاق اۋىلىندا دۇنيەگە كەلدىم. قازىرگى مەكەن-جايىمدا سارىبۇلاق اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ قاراعاش اۋىلى.
– ۇجىمداستىرۋ، تاركىلەۋ كەزەڭى تۋرالى نە بىلەسىز؟
– بۇل قازاق حالقىنا قارسى ادەيى ۇيىمداستىرىلعان ساياسي قاستاندىق بولدى. تاركىلەۋ سالدارىنان حالىق مالىنان ايىرىلىپ، اشارشىلىققا ۇشىرادى. كوپشىلىك جان-جاققا بوسىپ كەتتى.
– اتاڭىز سىبانقۇل مولدا قالاي قۋعىندالدى؟
– سىبانقۇل مولدا تىلەۋبەردىۇلى قاپال وڭىرىندە تۇرعان، ەلگە سىيلى، اۋقاتتى، ءدىني ساۋاتتى ادام بولعان. 1932 جىلى جازدا نكۆد ادامدارى كەلىپ، تۇندە ۇستاپ اكەتكەن. سودان كەيىن حابارسىز كەتكەن. اتىلعان دەگەن دەرەك بار، بىراق ناقتى ورنى بەلگىسىز.
ونىڭ ايىپتارى قانداي بولدى؟
– ۇلكەندەر ايتۋىنشا، اتام «ءىرى باي» جانە «ءدىن قىزمەتشىسى» رەتىندە قۋدالانعان.
– وتباسى قالاي امان قالدى؟
– اتامنىڭ ەكى ايەلى بولعان. ايتبالادان – كوپشىلباي (كوپەن)، اعيپادان – كوپجاسار تۋعان. قۋعىن-سۇرگىن كەزىندە كوپجاساردى كوتەرگەن اعيپا اپام سارقان جاققا قاشىپ پانالاپ، كەيىن قىتايعا ءوتىپ كەتكەن. كوپەن دە قۋعىندالىپ، 16–17 جاسىندا قىتايعا قاشىپ امان قالعان.
– قىتايداعى ءومىرى تۋرالى نە بىلەسىز؟
– اعايىندى ەكەۋى 1955 جىلعا دەيىن قۇلجا وڭىرىندە تۇرعان. كوپەن سوت قىزمەتكەرى بولعان. اكەم كوپجاسار جاس كەزىندە قوزى باعىپ، كەيىن ەگىنشىلىكپەن اينالىسقان. 1955 جىلى ەكەۋى تۋعان جەرگە قايتا ورالدى.
– تاركىلەنگەن مۇلىك تۋرالى قانداي دەرەك بار؟
جىلقى، سيىر، قوي — ءبارىن تۇگەل العان. سارقان جاقتاعى تاۋ بوكتەرىندەگى باعى تاركىلەنىپ، كەيىن بالالار ۇيىنە بەرىلگەن.
– سىبانقۇل مولدانىڭ ۇستالىپ اكەتىلگەنى تۋرالى نە ايتىلاتىن؟
– 1932 جىلى جازدا تۇندە نكۆد كەلىپ بەلگىسىز سەبەپپەن اكەتكەن. تەرگەۋ دە، سوت تا بولماعان. جەرلەنگەن ورنى بەلگىسىز.
– بالالارىنىڭ كەيىنگى ءومىرى قالاي ءوربىدى؟
– كوپجاسار مەن كوپشىلباي 1955 جىلدارى ەلگە ورالىپ، كەربۇلاق اۋدانىنىڭ سارىبۇلاق اۋىلىنا قونىستانعان. اكەم شوپان بولىپ، اۋىل شارۋاشىلىعىنا ەڭبەك سىڭىرگەن.
– ارحيۆتىك قۇجاتتار ساقتالعان با؟
– وكىنىشكە قاراي جوق. ءبىز دە ىزدەپ كوردىك، بىراق ەشقانداي رەسمي دەرەك تاپپادىق.
– وتباسىنىڭ قازىرگى ۇرپاقتارى قايدا تۇرادى؟
– نەگىزگى ۇرپاقتارى قازاقستاندا، ارعى بەتتە قالعاندارى دا بار. بىراق بايلانىس ۇزىلگەن.
– قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن اقتاۋ تۋرالى پىكىرىڭىز قانداي؟
– بۇل تاريحي ادىلەتتىلىك ءۇشىن قاجەت. ءار وڭىردە مۇراجايلار اشىلۋى كەرەك. انالاردىڭ ەرلىگىنە ۇلكەن ەسكەرتكىش قويىلسا دەيمىن. مەكتەپتەردە وسى تاقىرىپتى وقىتۋ ماڭىزدى.
سۇحباتتاسقان قاجەت انداس،
«Q-andas» اقپاراتتىق اگەنتتىگى.











