Q-Andas
No Result
View All Result
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
kz Қазақ qz Qazaq tj توتە جازۋ ru Русский en English
Q-Andas
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
No Result
View All Result
Q-Andas
No Result
View All Result
Basty bet Ólketaný Halyq jady

Talantty áskeri dáriger

Қазақстанның тарихында, оның ішінде Жетісу өңірінде болған азамат соғысының шежіресінде ерлікке толы беттер аз емес. Әйгілі Черкасск қорғанысының қаһармандығы, ерлерінің ел мүддесі үшін көрсеткен ерлігі мен табандылығы баршаға мәлім. Осы өңірде 1918 жылдың 10 қыркүйегінен 1919 жылдың 14 қазанына дейінгі аралықта тарихқа «Черкасск қорғанысы» деген атпен енген қиян-кескі ұрыс жүрді. Қорғаныс құрамына жиырма шақты селодан 50 мыңға жуық адам қатысты. Басым көпшілігі 1909–1912 жылдар аралығында Ресей губернияларынан қоныс аударып келген шаруалар еді. Қатарында бірінші дүниежүзілік соғыс майданынан оралған солдаттар да болды. Сол қиян-кескі ұрыстың бел ортасында ақ халатты әскери дәрігер Әли Көтібаров жүрді. Бұл кісінің ерлігі мен біліктілігі Черкасск қорғанысы орналасқан өңірде мәңгілікке жазылып қалды.

admin
2025/12/11
Halyq jady
0
Талантты әскери дәрігер

Qyzylorda oblysy, Birinshi ueziniń Qarasheńgel  saiynda  Itayaq Kótibarovtyń otbasynda dúniege kelgen ol Tashkent qalasyndaǵy gimnaziyany ayaqtap, Peterbor qalasyndaǵy áskeri meditsinalyq akademiyany 1897 jyly bitirgen soń, Tashkent qalasynda áskeri dáriger bolyp eńbek jolyn bastady. 1917 jyly Túrkistan aimaqtyq atqaru komitetiniń múshesi bolyp sailanady. Keiinnen Jetisu óńirine qyzyl gvardiyashylar otryady qúramymen jiberiledi. CHerkassk qorǵanysynda 10 myń qorǵanysshylar ataman Annenkov, generaldar YArushin, Gulidovtyń basqaruyndaǵy 25 myńdyq áskerge toitarys bergen. Osy shaiqasta Áli Kótibarov CHerkassk auylynda  mektep ǵimaratyna gospitalь úiymdastyrdy, dárigerler I. Krinitskii,  S. SHerbakov, felьdsherler P. Gobov, M. Miroshnichenkolarmen qatar eńbek etip, jaralanǵan jauyngerlerdiń  qatarǵa tez qosyluyna ayanbai úles qosty. Medbikeler isin kádimgi jergilikti sharualardyń áielderi atqardy. Polina Tarasenko, Olьga Babeshkova, Mariya Ostapenko, Anna SHulemova jáne Lepsi uezi atqaru komitetiniń múshesi, oblystyq Jetisu Keńesteriniń eki márte  sъeziniń delegaty Praskofьya Gorbunova úiymdastyrdy.

Mariya Ostapenkonyń estelikterinde: «Júmys kóp boldy. Jaralylardyń jaraqattaryn tańu úshin jergilikti túrǵyndardan tańu qúraldaryn jinaitynbyz, mal ótin túndyryp, jara  betin  zalalsyzdandyru  úshin qoldanatynbyz. Sonymen qatar, áskeri úrystardan jaralanǵandardy shyǵaryp, kómektesetinbiz. Dáriger   Á. Kótibarovtyń aituymen emdik shóp túnbasyn qoldanyp, jauyngerlerdiń  tez  sauyǵuyna yqpal etetinbiz. Múndaida ólshemi joq eńbektengen kómekshiler P. Tarasenko, O. Babeshko, M. Ostapenkony  erekshe atauǵa bolady”, – dep jazady.

1919 jyldyń kúzinde jaǵdai shielenise tústi, jaralylardy  Á. Kótibarovtyń búiryǵymen jertólelerge tyǵyp, aman saqtauǵa tyrystyq. Aq gvardiyashylar CHerkassk qorǵanysyn basyp alǵanda       Á. Kótibarov azǵantai jauyngermen qútylyp ketedi. Inisi Janǵabyldyń esteliginde, ol 1921 jyly Tashkenttegi auruhanada eńbek etip, 1922 jyly Qyzylorda qalasyndaǵy auruhanany basqarady. 1926 jyldyń 15 aqpanynda úzaq aurudan soń dúnieden ótedi. Ol óz auyly Qarasheńgelde ákesiniń janyna qoiylǵan. Júbaiy Aisha, úldary Álihan, Iliyas ta 1935–1937 jyldary Tashkent qalasynda qaitys boldy.

Kórnekti qoǵam qairatkeri, óz eliniń asyl perzenti Dinmúhammed Qonaev 1992 jyly CHerkassk qorǵanys muzeiine arnaiy kelip, qazaq  halqynyń alǵashqy dárigerleriniń biri Á. Kótibarovtyń  eńbegin erekshe  baǵalap, jyly lebizder aitqan edi.  Á. Kótibarovtyń meditsina salasyndaǵy eńbegi zor. CHerkassk qorǵanysyndaǵy joǵary kásibi sheberligimen erekshelendi.  Ómir boiy syrqat adamǵa arashashy bolǵan onyń eńbegi joǵary baǵalanyp, Ózbek Keńestik respublikasyna eńbegi sińgen dáriger ataǵy berilgen.

Tóleuhan Bitimbiev,

Sarqan audanynyń Qúrmetti azamaty.

Derekóz: https://kazneb.kz/kk/catalogue/view/1723995

0 0 votes
Рейтинг статьи
Post Views: 16
Ақиқат айтылмай қалды
Halyq jady

Aqiqat aitylmai qaldy

August 12, 2026
Байырша Абылайхановтың беймәлім тағдыры
Halyq jady

Baiyrsha Abylaihanovtyń beimálim taǵdyry

August 10, 2026
Айбат
Halyq jady

Aibat

August 4, 2026
Келмеске кетсін сол зұлмат…
Halyq jady

Kelmeske ketsin sol zūlmat……

July 31, 2026
ЖАРКЕНТ ӨҢІРІНДЕГІ «АЛЖИР»
Halyq jady

JARKENT ÓŃIRINDEGI «ALJIR»

July 30, 2026
Екпемен елін сақтаған…
Halyq jady

Ekpemen elin saqtaǵan…

July 27, 2026
Subscribe
Login
Notify of
guest
guest
0 комментариев
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
ӨЛКЕ ШЕЖІРЕСІН СӨЙЛЕТКЕН ҚАЛАМГЕР

ÓLKE SHEJIRESIN SÓILETKEN QALAMGER

November 9, 2026

«Бекзат өмір»: өнерге арналған еңбек

«Bekzat ómir»: ónerge arnalǵan eńbek

November 7, 2026

Өлке тарихы ұрпаққа аманат

Ölke tarihy ūrpaqqa amanat

October 23, 2026

ЖАҢА ҚАҒИДА?  «Әлеуметтік кәсіпкерлерге жаңа талаптар түсіндірілді»

JAŃA QAǴIDA: «Áleumettik kásipkerlerge jańa talaptar túsindirildi»

October 13, 2026

Жұмыспен қамту тәртібінде не өзгерді?

Júmyspen qamtu tártibinde ne ózgerdi?

October 12, 2026

Ақпараттық агенттігі

Меншік иесі: “Жетісу” өлкетанушылар орталығы” қоғамдық бірлестігі
Қазақстан Республикасы, Жетісу облысы, Талдықорған қаласы “Болашақ” шағын ауданы, 12-27

Q-Andas желілік басылымы Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникация министрлігі Ақпарат комитетінде 2025 жылғы 19 наурызда тіркеліп, № KZ21VPY00115275 куәлігі берілген.

Сайт материалын пайдалану үшін редакция келісімі керек және гиперсілтеме жасау міндетті.

Тел: 8 747 706 1382
email: andas_kazhet@mail.ru

qandas.kz © 2026. Барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.

  • qzQazaq
    • kz Қазақ
    • qz Qazaq
    • tj توتە جازۋ
    • ru Русский
    • en English
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat

© 2025 qandas.kz

wpDiscuz