Q-Andas
No Result
View All Result
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
kz Қазақ qz Qazaq tj توتە جازۋ ru Русский en English
Q-Andas
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
No Result
View All Result
Q-Andas
No Result
View All Result
Basty bet Andas Omaraqyn izimen

Andas pen Júmaǵalidyń aitysy

Андас Омарақын - Іле аймағының ақыны, Жұмағали Құйқабаев – Тарбағатай аймағының ақыны. Бұл айтыс 1977 жылы Алтай аймағы, Қаба ауданының Болбадай жайлауында өткен Іле қазақ автономиялы облысының 2 кезекті ақындар айтысында болған.

admin
2025/10/28
Andas Omaraqyn izimen
0
Андас пен Жұмағалидың айтысы

JÚMAǴALI:

 

Otanym núr jamylǵan bilem búgin,

Qarashy bai dalama gúl óngenin.

Ileniń aqyn úly, Andas joldas,

Jyrlaiyq baitaq eldiń úly eńbegin.

 

ANDAS:

 

Kelińiz Júke aǵa Berdiqanym,

Azattyq bizge baqyt berdi tańyn.

Qalyqtap shat zamandy jyrǵa qosshy,

Ashyp bir ánińizdiń keń qúshaǵyn.

 

JÚMAǴALI:

 

SHaryqtap óleń aityp asqaq úndi,

Auylym gúl jainaǵan qyzyl tuly.

Túrǵanda Otanymdy úsh tau basyp,

Tóńkeris  kún shyǵystan kún bop tudy.

 

ANDAS:

Aiyqtyryp aspannyń túnergenin,

Kórdik búgin baqytqa el kenelgenin.

Jazamyz myńdap óleń, júzdep dastan,

Jyrǵa qosyp erlerdiń úly eńbegin.

Kúreske úndep ezilgen  úly kópti,

Azattyqtyń jerime  gúlin ekti.

Eldi basqan úsh taudy tas-talqan qyp,

El jasau bizdiń mindet qúdiretti.

 

JÚMAǴALI:

 

Quanǵan erkindikti halyq súiip,

Sairatqan janymyzǵa jalyn qúiyp.

Jetkizgen osy núrly shat zamanǵa,

Kóterip tóńkeristiń tuyn biik.

Bir jyldary júrdik qoi  qinalysta,

Kóterip batpan júktiń auyryn da.

Bas jarylyp, baltyr syzdap ne kórmedik,

Kúrestiń qiyan-keski dauylynda.

 

ANDAS:

 

Tań kúlip, shúǵylaly kún ashyldy,

Jyrlasaq qalai shalqyp únasymdy.

Búl dáuir daryn berdi óleń-jyrǵa,

Sondyqtan sermep túrmyn qúlashymdy.

SHaryqtap jeńisimniń tarqaldy áni,

Erkindik ómirimniń shalqar baǵy.

Baiytyp kókeidegi kóp oiymdy,

Masyldyq birjolata talqandaldy.

 

JÚMAǴALI:

 

Mápelep, jetildirip bizdei jasty,

Halyqtyń kúrespenen kózin ashty.

Soǵysta jaudy ókshelep sapar shegip,

Qajymai qaisarlyqpen joldy basty.

 

Óleńdi aitqan kezde aǵylamyz,

Ór ústaz, úly kósem edi naǵyz.

Tóńkeris halqymyzdyń baq júldyzy,

Eske alyp bárimiz de saǵynamyz.

 

ANDAS:

Kún shuaǵy núr shashyp qyrlarymda,

Jandy elitip, jetkizgen búl darynǵa.

Qúryp qúrysh qosyndy atalarym,

Jeńis tuyn qadaǵan shyńdaryna.

 

Ezilgenge erkindik núryn qúiyp,

Qojalyqqa qúldyqtan shyqtym kúlip.

Bizdi osylai mápelep aqyn etken,

Jańa ómirdiń óresin úqtym biik.

Elge baqyt jeńisti jyldar keldi,

Gúl-gúl jainap ómirim gúldendi endi.

Halqy úshin kúresken batyrlary,

Joryqtarda qan tógip, qúrban boldy.

Kedei eldi qoldady alystaǵy,

Ata jauyn elimniń janyshtady.

Sondyqtan da ol batyrylar bizdiń emes,

SHyn aitsam dúnieniń danyshpany.

Solai kelgen jeńistiń bolashaǵyn,

Bizdiń qolǵa senimmen tabystady.

Jau qamalyn búzuǵa jeti qabat,

Ótkir asyl qaruyn sai ústady.

Eli úshin kóterip auyr júkti,

Samúryqtai samǵap bir qaryshtady.

Bizdi bastap jeńiske aparady,

Elimniń dana, aiqyn baǵyttary.

Sondyqtan da olardy jyrlau paryz,

Aqyndardyń qúiylyp shabyttary.

 

JÚMAǴALI:

 

Aitamyn maqtanyshpen shattyq ánin,

Júrekke qúiǵan dáuir otty daryn.

Jeńispenen san ret alastady,

Gomendańnyń ózimshil satqyndaryn.

 

Ánderim qashan meniń jai shyǵypty,

Tasqyndy ásem óleń barshylyqty.

Ár últty bir kisidei biriktirgen,

Joǵaltyp aradaǵy qaishylyqty.

 

Aqynnyń keltirmeimiz atyna syn,

Aqyndar óleń aityp jatylasyń.

Ótkendi eske alǵanda shabyt sel bop,

Aqylyń asyp-tasyp ashylasyń.

 

ANDAS:

 

Taudan biik, shyn tereń teńizderden,

Elime shattyq núry sebilgen keń.

Búl ómirdi quana eske alamyz,

SHynaiy súiispendik sezimdermen.

 

Óskeleń dáuirime shattanamyn,

Erkinmin dep álemge maqtanamyn.

Túmsyqqa úrdy ayamai úry itterdi,

Búl jeńisti eresen baq sanaimyn.

 

Jyr nóserin júrekten tógip ótti,

Saǵynyshym janymdy tebirentti.

Osy kúnniń baqyty yqpal ótip,

Jasyn oilar qaptady tóńirekti.

 

JÚMAǴALI:

 

Qaru men ókimetti qúryp myqty,

Jaulardy qandai qiyn jeńip shyqty.

Beine bir otbasynyń adamyndai,

Janyna toptastyrdy barlyq últty.

Súiinip quanady halyq múnan,

Erkindik qandai ystyq alyp túlǵań?!

Olardyń árbir basqan qadamdary,

Búgingi úrpaqtarǵa nár úqtyrǵan.

 

ANDAS:

 

Óleń- jyrmen otyrmyz aǵytyla,

Júkeń aǵa, tarta ber taǵy tyńǵa.

Osy kúni jańa lebin ala kelip,

Kórsetti kórkemóner baǵytynda.

 

Gúlge bólep elimniń bar aumaǵyn,

Jelbiretti jeńistiń jalaularyn.

Elu jyldai japaly tóńkers qyp,

Qindyqtyń kúiretti san aluanyn.

Sondyqtan da kúreske júregimnen,

SHyǵar shalqyp tańdauly, qalauly ánim.

SHeshken qiyn isterdiń túiinderin,

Batyr jyldar jainaǵan kúnim meniń.

Biikterge kóterdi terin tógip,

Adamzattyń eń asyl ilimderin.

 

JÚMAǴALI:

 

óz salsam myna ómirdiń kelbetine,

Ketemin teńizdei bir terbetile.

Tauysa alman batyrlardyń úly eńbegin,

Qaǵaz ǵyp jazsamdaǵy jer betine.

 

Qanymen  oryndady el tilegin,

Esińde shyǵar búgin jetilgen kún.

Sanatqa qosyldym da adam boldym,

Aiyrylǵan ata-anadan jetim edim.

 

ANDAS:

 

Atamnyń ósieti qolymda túr,

Jol kórsetip shúǵylaly berip aqyl.

Úlandardyń tausylmas úly eńbegin,

Aita bersek taǵy da tolyp jatyr.

Sansyz dastan tolǵamdy jaza alatyn,

Jalyqpastan jyrlaidy qazaq aqyn.

Babalardyń erligin ánge qosqan,

Dúshpanǵa oq bop óleńim qadalatyn.

Qalam etip jazsaq ta tauysa almaimyz,

Dúnieniń oraǵan bar aǵashyn.

 

Jainai túsken elimniń kórkin eren,

Jón bolar ma óleńmen jelpimegen.

Búgin shyqtym aqyn bop sahnaǵa,

Jalshy úly edim keshe men tentiregen.

Danalardyń aqylyn qaru etip,

SHyrqai berem toqtalmai erkin óleń.

 

Maqtanyshpen men búgin barsha adamǵa,

Jyrǵa qosyp ótkendi jar salam da.

Siya etip kól dariyany jazsam dastan,

Úlylyqtyń barlyǵyn tauysa alam ba?

 

Erkindik shamshyraǵym janyp túrǵan,

SHalqyǵan zeńgir kókte saiyp qyran.

Tún túnegi elimdi torlaǵanda,

Kúrespenen búltty aiyqtyrǵan.

 

JÚMAǴALI:

 

Atalardy búl ret aldym eske,

Obrazy úly adamǵa jarqyn keste.

Tóńkeriske qosqan onyń úlesteri,

Tyanьshanь, Everestei shyń emespe.

Iá, olar dana adam, oily jarqyn,

Súigen shyn peiilimen úly halqyn.

Dostardyń kóz ayasyn núrlandyryp,

Jaularǵa jai oǵyndai jarqyldaityn.

SHeshetin sheberlikpen is túiinin,

Esimi úmytylmaidy onyń jarqyn.

 

ANDAS:

 

Elim úshin elemei qinalsań da,

Kúres júgi sonda da júrdi arqańda.

Qaisar asqaq ruhpen jeńe bildiń,

Aldyńyzda túrsa da syn qanshama.

 

Ómirimniń qúlpyrtqan jaisań gúlin,

Ánge qosyp toqtamai aitam búgin.

Halqarada kótergen el bedelin,

Maqtan etem elimniń qaisarlyǵyn.

 

Sanalardan óshpeitin tańǵy núrsyz,

Auyzmyzdan túspeitin dámdi jyrsyz.

Múratyńa qai qashan múragermiz,

Siz tirisiz bizbenen máńgi birsiz.

 

JÚMAǴALI:

 

Akpar, Seiit elimnen shyǵyp edi,

Jaularym aibarynan yǵyp edi.

SHeteldik shendilermen saiysqanda,

Birauyz sóz oǵymen jyǵyp edi.

Bastaryn dos elderdiń qosyp edi,

Aldynan teris joldyń tosyp edi.

Múqalmas almas qylysh sekildenip,

Júregin jau bitkenniń osyp edi.

 

ANDAS:

Dúnieniń sonau bir qirynda,

Álemdegi elderdiń jinyn da.

Bir múshelik oryndy ieledik,

Birlesken memleketter úiymynda.

Elimniń, mine, osyndai óresine,

Búkil dúnie súiinip qyzyǵuda.

 

JÚMAǴALI:

 

Aqyndar árbir jaqtan qúlshynaiyq,

Eńbegin qaityp jyrlap tauysaiyq.

Jyrladyq baǵanadan batyrlardy,

Kemeńger basshylarǵa auysaiyq.

 

ANDAS:

 

El serkesi dep jyrlaidy aqyn jyryn,

Kópke tarap dańqymyz jatyr búgin.

Bereke men yntymaqtyń arqasynda,

Álemdegi elimiz ǵoi  batyr búgin.

 

Elimiz áli talai shyńdy asady,

Máńgi kóktei beredi gúl ashady.

Jetiledi áli talai jas órkender,

Osy naǵyz ómirdiń izbasary.

 

Boiynda aqyl nári jalyndaǵan,

Teris oi, jat piǵylǵa salynbaǵan.

Erteńinen erterekte oilaǵan el,

Qashanda alǵa qarai aryndaǵan.

Sondyqtan da shyn daryndy barlyq halyq,

Kóregen keme kemeńger dep qabyldaǵan.

 

Bolashaqqa shyrqalar bayandy ánim,

Jyr qadamyn sondyqtan jai almadym.

Jyrlap ótu paryzym darqandyǵyn,

Gúl jamylǵan kórki bar bai dalamnyń.

 

JÚMAǴALI:

 

Akpar, Seiit dúnie salǵan shaqtarynda,

Egilip el jylady aqtaryla.

Bir mezet ańtaryldy búkil halyq,

Aldaǵy kózi jetpei baqtaryna.

 

Sonda da el shyqty azattyq minbesine,

Saqtady sol qaraly kúndi esine.

Er halqym tyń jeńiske qúlash úrdy,

Aldy da jarqyn kúnnen mol nesibe.

 

ANDAS:

 

Aduyn minezimmen halqyma tán,

Jón bolmas óleń aityp shalqymaǵan.

Basyma qandai qiyn kún tusa da,

Beremin batyr baba narqyńa mán.

 

Erlikpen  quandyrdyń úlanyńdy,

Kóńilimde siz núsqaǵan túrady úlgi.

Búgin, mine, sizderdi eske alyp,

Kókirekten tasqyndap jyr aǵyldy.

Endigi maqsatymyz sóndirmeimiz,

Sizderdiń alaulaǵan shyraǵyńdy.

Qajet ANDAS,

«Q-andas» aqparattyq agentigi.

5 1 vote
Рейтинг статьи
Post Views: 18
Қышқыш қалай жасалған?
Andas Omaraqyn izimen

Qyshqysh qalai jasalǵan?

August 12, 2026
Адамның пайда болуы
Andas Omaraqyn izimen

Adamnyń paida boluy

August 10, 2026
Күн және жұлдыздар
Andas Omaraqyn izimen

Kún jáne júldyzdar

August 5, 2026
كۇن مەن جەر
Andas Omaraqyn izimen

Kún men jer

August 4, 2026
Аспанның биіктеуі
Andas Omaraqyn izimen

Aspannyń biikteui

July 31, 2026
Жер-көктің айырылуы жөнінде (Күнес ауданының аңыз-ертегілері)
Andas Omaraqyn izimen

Jer-kóktiń aiyryluy jóninde (Kúnes audanynyń ańyz-ertegileri)

July 30, 2026
Subscribe
Login
Notify of
guest
guest
0 комментариев
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
ӨЛКЕ ШЕЖІРЕСІН СӨЙЛЕТКЕН ҚАЛАМГЕР

ÓLKE SHEJIRESIN SÓILETKEN QALAMGER

November 9, 2026

«Бекзат өмір»: өнерге арналған еңбек

«Bekzat ómir»: ónerge arnalǵan eńbek

November 7, 2026

Өлке тарихы ұрпаққа аманат

Ölke tarihy ūrpaqqa amanat

October 23, 2026

ЖАҢА ҚАҒИДА?  «Әлеуметтік кәсіпкерлерге жаңа талаптар түсіндірілді»

JAŃA QAǴIDA: «Áleumettik kásipkerlerge jańa talaptar túsindirildi»

October 13, 2026

Жұмыспен қамту тәртібінде не өзгерді?

Júmyspen qamtu tártibinde ne ózgerdi?

October 12, 2026

Ақпараттық агенттігі

Меншік иесі: “Жетісу” өлкетанушылар орталығы” қоғамдық бірлестігі
Қазақстан Республикасы, Жетісу облысы, Талдықорған қаласы “Болашақ” шағын ауданы, 12-27

Q-Andas желілік басылымы Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникация министрлігі Ақпарат комитетінде 2025 жылғы 19 наурызда тіркеліп, № KZ21VPY00115275 куәлігі берілген.

Сайт материалын пайдалану үшін редакция келісімі керек және гиперсілтеме жасау міндетті.

Тел: 8 747 706 1382
email: andas_kazhet@mail.ru

qandas.kz © 2026. Барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.

  • qzQazaq
    • kz Қазақ
    • qz Qazaq
    • tj توتە جازۋ
    • ru Русский
    • en English
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat

© 2025 qandas.kz

wpDiscuz