Q-Andas
No Result
View All Result
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
kz Қазақ qz Qazaq tj توتە جازۋ ru Русский en English
Q-Andas
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
No Result
View All Result
Q-Andas
No Result
View All Result
Basty bet Qajet derek

Qytai jerine bosqan qazaq – qyrǵyz shyǵyny turasyndaǵy M.Tynyshbaevtyń málimdemesi

admin
2026/08/30
Qajet derek
0
Қытай жеріне босқан қазақ – қырғыз шығыны турасындағы М.Тынышбаевтың мәлімдемесі

Jetisu qamy úshin – 15-shi shildede Orynbor arqyly Jetisu komissary Múhametjan Tynyshbaev Petrogradqa ketti.

Múhametjan Úkimetke Jetisu oblysynyń hal-jaiynan habardar etip, 25-shi mausym jarlyǵy taqyrypty búlinshilikke úshyraǵan qazaq-qyrǵyzǵa jáne orystarǵa qazynadan járdem súramaq. Sóitip birin-biri qyrǵynǵa úshyratqan jáne búl kúnge sheiin bir-birine kek saqtap, ishterine qan qatqan eki júrtty tatulastyru qamyna kirispek.

Qyrǵyz – qazaq shyǵyny: Múhametjan Tynyshbai úlynyń jinaǵan málimetterine qaraǵanda Qytai jerine «Qúlja jáne Qashqar ólkelerine) bosqan qazaq-qyrǵyzdyń sany 164 myńnan astam adam eken. Sonan ústimizdegi shildeniń birine deiin qyrylǵany 83 myń, Qytai jerinde qalǵany 12 myń eken.

Biz búryn qyrǵynǵa úshyraǵan jalǵyz qyrǵyz dep júrushi edik. Múhametjannyń aituynsha, Jarkent uezindegi albandardyń (Úly Júz) bosqyny, qyrǵyny qyrǵyzdan kem emes eken.

Alashtyń azamaty taǵy da qúlaqtaryńa salamyz. Qazaq-qyrǵyz bauyrlaryńdy úmytpandar!

«Qazaq» gazeti, №237, 2-bet.

 Almatydan bosqyn qyrǵyzdarǵa jylu kórsetken azamattardyń birqatary aqshalai kómekterin meniń atyma joldap otyr. Alaida meniń júmys babymen únemi ár jerde júrip-túruyma bailanysty búl qarjyny qabyldap, der kezinde jetkizuge múmkindigim shekteuli.

Sondyqtan bosqyn qazaq-qyrǵyz bauyrlaryna kómek kórsetudi kózdegen azamattar aldaǵy uaqytta aqshalai qarajatty Almaty qalasyndaǵy oblystyq Qazaq komitetine joldasa eken degen ótinish bildiremin.

 

Múhametjan TYNYSHPAEV.

 “Qazaq”, № 242, 2 qyrkúiek 1917 j.

Túp núsqa arab harpinde.

Audarǵan Qajet Andas.

 

 

Po voprosam Semirechьya 15-go iyulya komissar Semirechьya Muhametjan Tynyshbaev cherez Orenburg, vyehal v Petrograd.

On nameren dolojitь polojenie  del v  Semirechьe i prositь pomoshi ot gosudarstva, dlya postradavshih kazahov, kirgizov i russkih, takje dlya vosstanovleniya razrushennogo hozyaistva. Takje on hochet snyatь  napryajennostь mejdu dvumya narodami, kotoraya imeetsya i po sei denь i okonchatelьno primiritь ih.

Poteri kirgiz-kazahov:

Po dannym Muhametjana Tynyshbaeva chislennostь kirgiz-kazahskih bejentsev na territoriyu Kitaya (Kulьdja, Kashgariya) – bolee 164 000 chelovek. Do pervogo iyulya tekushego goda, chislo umershih i ubityh sostavila – 83000 chelovek, na kitaiskoi territorii ostalisь 12 000 chelovek.

My ranьshe dumali, chto istrebleniyu podverglisь tolьko kirgizy.

Po dannym M.Tynyshbaeva kolichestvo albanov (Starshii juz)

Jarkentskogo uezda podvergshihsya goneniyam i unichtojeniyu, sopostavimo s kirgizskimi bejentsami. Obrashaemsya k kazahskomu narodu  – ne zabyvaite bedstvuyushih kirgiz – kazahov

Gazeta «Kazah» № 233 str 2, 1917 god.

 

Nekotorye grajdane, okazyvayushie pomoshь kyrgyzskim bejentsam iz Almaty, napravlyayut denejnye sredstva na moyo imya. Odnako v svyazi s tem, chto po rabote mne chasto prihoditsya nahoditьsya v razъezdah, u menya ne vsegda estь vozmojnostь svoevremenno prinimatь i peredavatь eti sredstva.

V svyazi s etim proshu vseh, kto nameren okazatь finansovuyu pomoshь kazahskim i kyrgyzskim bejentsam, v dalьneishem napravlyatь denejnye sredstva v Oblastnoi kazahskii komitet goroda Almaty.

 

  Muhamedjan Tynyshpaev.
«Kazah», № 242, 2 sentyabrya 1917 g.

Material podgotovlen po perevodu Kajeta Andasa.
Perevod na russkii yazyk
– Sabyrjan Kaliev.
Istochnik: informatsionnoe agentstvo “Q-Andas”.

Jalǵasy bar…

0 0 votes
Рейтинг статьи
Post Views: 10
Талдықорғандағы көне кинотеатрлар
Qajet derek

Taldyqorǵandaǵy kóne kinoteatrlar

October 5, 2026
Қала кинотеатрлары қалай өзгерді?
Qajet derek

Qala kinoteatrlary qalai ózgerdi?

September 24, 2026
45 тағдыр
Qajet derek

45 тағдыр

September 8, 2026
Qajet derek: Taldyqorǵan –  keshe jáne búgin BIR KÓSHE, BIR TARIH
Qajet derek

Qajet derek: Taldyqorǵan – keshe jáne búgin BIR KÓSHE, BIR TARIH

September 6, 2026
Бүйен-Ақсу көтерілісінің жетекшілері кім?
Qajet derek

Búien-Aqsu kóterilisiniń jetekshileri kim?

August 31, 2026
Бұл қай Ерденбаев?
Qajet derek

Búl qai Erdenbaev?

August 31, 2026
Subscribe
Login
Notify of
guest
guest
0 комментариев
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
ӨЛКЕ ШЕЖІРЕСІН СӨЙЛЕТКЕН ҚАЛАМГЕР

ÓLKE SHEJIRESIN SÓILETKEN QALAMGER

November 9, 2026

«Бекзат өмір»: өнерге арналған еңбек

«Bekzat ómir»: ónerge arnalǵan eńbek

November 7, 2026

Өлке тарихы ұрпаққа аманат

Ölke tarihy ūrpaqqa amanat

October 23, 2026

ЖАҢА ҚАҒИДА?  «Әлеуметтік кәсіпкерлерге жаңа талаптар түсіндірілді»

JAŃA QAǴIDA: «Áleumettik kásipkerlerge jańa talaptar túsindirildi»

October 13, 2026

Жұмыспен қамту тәртібінде не өзгерді?

Júmyspen qamtu tártibinde ne ózgerdi?

October 12, 2026

Ақпараттық агенттігі

Меншік иесі: “Жетісу” өлкетанушылар орталығы” қоғамдық бірлестігі
Қазақстан Республикасы, Жетісу облысы, Талдықорған қаласы “Болашақ” шағын ауданы, 12-27

Q-Andas желілік басылымы Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникация министрлігі Ақпарат комитетінде 2025 жылғы 19 наурызда тіркеліп, № KZ21VPY00115275 куәлігі берілген.

Сайт материалын пайдалану үшін редакция келісімі керек және гиперсілтеме жасау міндетті.

Тел: 8 747 706 1382
email: andas_kazhet@mail.ru

qandas.kz © 2026. Барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.

  • qzQazaq
    • kz Қазақ
    • qz Qazaq
    • tj توتە جازۋ
    • ru Русский
    • en English
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat

© 2025 qandas.kz

wpDiscuz