Q-Andas
No Result
View All Result
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
kz Қазақ qz Qazaq tj توتە جازۋ ru Русский en English
Q-Andas
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat
No Result
View All Result
Q-Andas
No Result
View All Result
Basty bet Andas Omaraqyn izimen

Qyzailar arasynda keń taralǵan qanatty sózder

admin
2026/02/27
Andas Omaraqyn izimen
0
Қызайлар арасында кең таралған қанатты сөздер

Qysqa kúnde qyryq ret janyn bergen Baieke(1)

1) Baieke bolys  Jazybai úly (1816-1890) – Qyzailardy Ilege bastap kelgen elaǵalarynyń biri. Qyzailar Ilege kelgennen keiinde Resei qazaqtarymen ortada dau-janjal basylmaidy. Baieke osy dau-sharǵa kóp aralysyp, úsh ret tóbe bi bolǵan adam.

Bir ret SHybar tobylǵy sъezine Baieke barymta, úrlyq, jer dauy, jesir dauyna qatysty 40 túrli dálel jinap barady. Sonda albannyń bolysy Jámeńke: «Osy aitqanymnyń bári shyn dep aǵyn sudy 40 ret attap ótseń dauyńnyń tólemin beremin», – deidi. Sonda Baieke:

– Elim úshin tudym, júrtym úshin kúidim, – dep aǵyn sudy qyryq ret keship ótipti.

Dauda jeńilgen Jámenke bolyp, kúiip ketip, qolyndaǵy tayaǵymen Baiekeniń keudesin túrtip qalǵanda keudesindegi bolystyq belgi tasy synyp ketedi. Jámenkeniń búl ojarlyǵy ózine min bolyp, daudyń tólemin eselep qaitarady. Búl jait Tańjaryq pen Qoidymnyń aitysynda da aitylady.

Qoidym:

Qyzaida Jamenkedei kisi bar ma,

Syndyrǵan Baiekeniń tasyn úryp.

Arada alban, suan bolmaǵanda,

Baiekeni óltirer ed asyp, úryp, – degende, Tańjaryq:

Maqtama Jamenkeńdi kóz kórmegen,

Nikoloi ol uaqytta ózgermegen.

Jiylyp úisin, Naiman sъezd qúrsa,

Baieke tiri janǵa sóz bermegen, – deidi.

«Qysqa kúnde qyryq ret janyn bergen Baieke» degen sóz osydan qalǵan.

 

Baiekeniń tórt bitkeni

Baieke bolys ainalasyndaǵy adamdarǵa.:

«Ólshense de teńshelmegen dúnie kóp,

Bireulerge tez bitken,

Bireulerge kóz bitken.

Bireulerge sóz bitken,

Bireulerge bez bitken.

Qalǵanyn jaǵdaiyńa qarai bile jatarsyń», – deidi eken. Keiin búl sóz el arasynda «Baiekeniń tórt bitkeni» degen atpen tarap ketedi.

 

 Aspanda bir qúdai, jerde qara Túrysbai

Túrysbai Ańsarúly (1870-1940) Qyzaidyń maman ruynan shyqqan beldi záńgi. Ol kisi tirliginde qúsbegi bolǵan eken. Túz taǵylaryn aulap, elin qamdap otyrady eken. Eger bir qyran qústy kózi shalsa, ony qolyna qondyrmai taǵat tappaityn kórinedi. Sol ereksheligin qarap, el osyndai naqyl shyǵarǵan.

 

Jan qalsa Jansarbai(1) men Máshiden(2) qalady

Jansarbai (1851-1946) Qyzaidyń shákil ruynan shyqqan emshi. qyltamaqty emdep jazǵan bilikti adam bolǵan.

Máshi de Qyzaidyń shákil ruynan shyqqan. Jansarbaimen qatar jasaǵan emshi, kóregen adam bolǵan.

Sol tústa taǵy da: «SHákilden úl tusa, dombyrasyn ala tuady» degen de qanatty sóz qalǵan. Óitkeni, shákil ruy ózi az taraǵan bolsa da, baqsy, balger, ánshi, kúishiler kóp shyqqan auyl.

 

 

Derekkóz: Tarih talǵarynda [Mátin] : (Tarihi zertteuler, esse, maqalalar) / A. Omaraqyn- Taldyqorǵan : [b. j.] , 2022.– 500 dana . – ISBN 978-601-7865-39-9 (1-t.), ISBN 978-601-7865-36-8 1-tom .– 287 b., suretti .    

https://kazneb.kz/kk/catalogue/view/1657755

“Q-Andas” aqparattyq agenttigi

Jalǵasy bar…

0 0 votes
Рейтинг статьи
Post Views: 17
Қышқыш қалай жасалған?
Andas Omaraqyn izimen

Qyshqysh qalai jasalǵan?

August 12, 2026
Адамның пайда болуы
Andas Omaraqyn izimen

Adamnyń paida boluy

August 10, 2026
Күн және жұлдыздар
Andas Omaraqyn izimen

Kún jáne júldyzdar

August 5, 2026
كۇن مەن جەر
Andas Omaraqyn izimen

Kún men jer

August 4, 2026
Аспанның биіктеуі
Andas Omaraqyn izimen

Aspannyń biikteui

July 31, 2026
Жер-көктің айырылуы жөнінде (Күнес ауданының аңыз-ертегілері)
Andas Omaraqyn izimen

Jer-kóktiń aiyryluy jóninde (Kúnes audanynyń ańyz-ertegileri)

July 30, 2026
Subscribe
Login
Notify of
guest
guest
0 комментариев
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
ӨЛКЕ ШЕЖІРЕСІН СӨЙЛЕТКЕН ҚАЛАМГЕР

ÓLKE SHEJIRESIN SÓILETKEN QALAMGER

November 9, 2026

«Бекзат өмір»: өнерге арналған еңбек

«Bekzat ómir»: ónerge arnalǵan eńbek

November 7, 2026

Өлке тарихы ұрпаққа аманат

Ölke tarihy ūrpaqqa amanat

October 23, 2026

ЖАҢА ҚАҒИДА?  «Әлеуметтік кәсіпкерлерге жаңа талаптар түсіндірілді»

JAŃA QAǴIDA: «Áleumettik kásipkerlerge jańa talaptar túsindirildi»

October 13, 2026

Жұмыспен қамту тәртібінде не өзгерді?

Júmyspen qamtu tártibinde ne ózgerdi?

October 12, 2026

Ақпараттық агенттігі

Меншік иесі: “Жетісу” өлкетанушылар орталығы” қоғамдық бірлестігі
Қазақстан Республикасы, Жетісу облысы, Талдықорған қаласы “Болашақ” шағын ауданы, 12-27

Q-Andas желілік басылымы Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникация министрлігі Ақпарат комитетінде 2025 жылғы 19 наурызда тіркеліп, № KZ21VPY00115275 куәлігі берілген.

Сайт материалын пайдалану үшін редакция келісімі керек және гиперсілтеме жасау міндетті.

Тел: 8 747 706 1382
email: andas_kazhet@mail.ru

qandas.kz © 2026. Барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.

  • qzQazaq
    • kz Қазақ
    • qz Qazaq
    • tj توتە جازۋ
    • ru Русский
    • en English
  • Basty bet
  • Ólketaný
    • Bılım
    • Densaulyq
    • Sport
    • Mádenıet
    • Eltaný
    • Qorshaǵan orta
    • Kóshi-qon
    • Ädiebet
    • Qýǵyn-súrgin
    • Şalǵai auyl
    • jartas sýretteri
    • Halyq jady
    • Tarih
    • Tulǵataný
    • Turizm
    • Jetisýdyń asıetti jerler
  • Arnaıy jobalar
    • Ekspedısııalar
    • Grant
    • Konferensııa
    • Kórmeler
    • Týrnır
  • Muraǵat
    • Andas Omaraqyn izimen
    • Aýeshan Majaıdyń jádigerleri
    • Beınefılm
    • GalereIA
    • Hatkerlik
  • Biz týraly
    • Áriptester
    • Baılanys
    • Saıt ákimshiligi
    • PDF-mūraǵat

© 2025 qandas.kz

wpDiscuz