«اينالايىن، اتامەكەن!» اتتى الماناق – شەتەلدەردەن اتاجۇرتقا ورالعان قالامگەرلەردىڭ تۋعان ەلگە دەگەن ساعىنىشىنان، ەلدىك پەن ەرلىكتى دارىپتەگەن جۇرەك سوزىنەن قۇرالعان ادەبي جيناق.
جيناقتاعى ولەڭدەر ەلگە دەگەن ماحاببات، تاۋەلسىزدىك رۋحى، تۋعان جەردىڭ قاسيەتى مەن قازاق بولمىسىنىڭ كەڭدىگىن بەينەلەيدى. انداس وماراقىن جىرلارىندا قازاقتىڭ تەكتىلىگى، كەڭپەيىلدىگى مەن ەرلىك مىنەزى تەرەڭ ورىلگەن. ماقسۇتقان دالەيدىڭ «ەسكەلدى بي» تاريحي تولعاۋى – ەل تاعدىرى مەن باتىرلىقتىڭ كوركەم شەجىرەسى. مىرزاعالي توقتاۋبايۇلىنىڭ «اي»، «بوياۋ»، «ەكى نۇكتە اراسى» اتتى تۋىندىلارى فيلوسوفيالىق تەرەڭدىككە جەتەلەيدى. جانبولات ماعازۇلىنىڭ ولەڭدەرى تابيعاتتىڭ تىلسىم سۇلۋلىعىن، ءومىردىڭ ءمانىن جانە جالعىزدىقتىڭ كۇيىن پوەتيكالىق ورنەكپەن جەتكىزەدى. قارقىن قاسىمبەكۇلى مەن بولات قۇرساقبايدىڭ جىرلارى – قوعام، ادامگەرشىلىك پەن ۇلتتىق سانا ماسەلەلەرىن قوزعايتىن وتكىر ويلى پوەزيا.
جيناقتا ولەڭمەن قاتار ومىرلىك وقيعالارعا، ادام مىنەزىنە، تاعدىر ساباقتارىنا قۇرىلعان شاعىن اڭگىمەلەر دە ەنگىزىلگەن. ولار پوەزيانىڭ جالعاسى ىسپەتتى، ادامدىق قاسيەت پەن قوعام شىندىعىن كوركەم تىلمەن بەينەلەيدى. «اتتەگەن-اي» اڭگىمەسىندە – ادام ءناپسىسىنىڭ السىزدىگى، ار مەن ۇياتتىڭ تارازىسى كورىنىس تابادى. «ءبىر تال شاقپاق قانت» — حالىق دانالىعىن، تىلسىم مەن سەنىمنىڭ ارا جىگىن اجۋامەن جەتكىزگەن عيبراتتى تۋىندى. بۇل اڭگىمەلەردىڭ كۇشى – ولاردىڭ ءتىرى تىلىندە، ومىردەن الىنعان شىنايىلىعىندا جانە قازاق مىنەزىن ءدال بەينەلەۋىندە.
جيناقتاعى ولەڭدەر مەن اڭگىمەلەر – ءبىر-ءبىرىن تولىقتىرىپ تۇرعان ەكى ارنا. ءبىرى – تۋعان ەلدىڭ سۇلۋلىعىن، ەكىنشىسى – ادامنىڭ ىشكى الەمىن كورسەتەدى. تاقىرىپ اياسى كەڭ: ۇلتتىق رۋح، تاريح پەن تۇلعالار، تابيعات، ادام جانى، ۇرپاق تاربيەسى. بارلىعىنىڭ ءتۇيىنى – ەل مەن جەردىڭ قاسيەتىن ۇلىقتاۋ، ۇلتتىڭ رۋحىن جاڭعىرتۋ.
بۇل جيناق – كوركەم وي مەن حالىقتىق سانانىڭ توعىسقان تۇسى. ءتىلى شۇرايلى، مازمۇنى ماعىنالى، قۇرىلىمى جيناقى. ءار شىعارمادا قازاقى ءسوز ورنەگى، ماقال-ماتەل، اۋىز ادەبيەتى ەلەمەنتتەرى ۇتىمدى قولدانىلعان. جيناق – جاس ۇرپاققا ادەبيەت ارقىلى ەلگە، جەرگە، ۇلتقا دەگەن قۇرمەتتى سىڭىرەتىن رۋحاني مەكتەپ.
«اينالايىن، اتامەكەن!» – بۇل تەك ولەڭدەر مەن اڭگىمەلەر توپتاماسى ەمەس، جۇرەكتەردىڭ ساعىنىسى مەن ەلگە ادالدىقتىڭ انتولوگياسى. وندا ەلگە دەگەن ماحاببات، رۋحاني تامىر مەن شىعارماشىلىق ىزدەنىس قاتار ورىلگەن. بۇل ەڭبەكتى قۇراستىرۋشى «جەتىسۋ» ولكەتانۋشىلار ورتالىعىنىڭ ۇجىمى – ۇلت رۋحانياتىنىڭ التىن كوپىرىن ورناتقان ىزگى جاندار. جيناقتاعى ءار تۋىندى – تۋعان جەرگە تاعزىم، ەلگە سۇيىسپەنشىلىكتىڭ كوركەم كۋاسى.
بۇل كىتاپ – ۇلتتىڭ جۇرەك ءۇنى، ەل مەن جەرگە دەگەن ماڭگىلىك ساعىنىشتىڭ پوەتيكالىق شەجىرەسى.
رۋحتىڭ جىرى
قازاق حالقىنىڭ رۋحاني الەمىندە ەل مەن جەرگە، تۋعان توپىراققا دەگەن ماحاببات – ماڭگىلىك تاقىرىپ. بۇگىنگى «اينالايىن، اتامەكەن!» اتتى الماناق – شەتەلدەردەن اتاجۇرتقا ورالعان قالامگەرلەردىڭ تۋعان ەلگە دەگەن ساعىنىشىنان، ەلدىك پەن ەرلىكتى دارىپتەگەن جۇرەك سوزىنەن قۇرالعان ادەبي جيناق.
بۇل ەڭبەك «جەتىسۋ» ولكەتانۋشىلار ورتالىعى» قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ «كيىز كىتاپ – 2025» جوباسى اياسىندا دايىندالدى. جيناقتا پوەزيا مەن پروزا توعىسىپ، ۇلتتىق رۋح پەن زاماناۋي ويدىڭ ءوزارا ۇيلەسىمى كورىنىس تابادى.
ولەڭ ءسوز – رۋح پەن ساعىنىش ءۇنى
جيناقتاعى ولەڭدەر ەلگە دەگەن ماحاببات، تاۋەلسىزدىك رۋحى، تۋعان جەردىڭ قاسيەتى مەن قازاق بولمىسىنىڭ كەڭدىگىن بەينەلەيدى. انداس وماراقىن جىرلارىندا قازاقتىڭ تەكتىلىگى، كەڭپەيىلدىگى مەن ەرلىك مىنەزى تەرەڭ ورىلگەن. ماقسۇتقان دالەيدىڭ «ەسكەلدى بي» تاريحي تولعاۋى – ەل تاعدىرى مەن باتىرلىقتىڭ كوركەم شەجىرەسى. مىرزاعالي توقتاۋبايۇلىنىڭ «اي»، «بوياۋ»، «ەكى نۇكتە اراسى» اتتى تۋىندىلارى فيلوسوفيالىق تەرەڭدىككە جەتەلەيدى. جانبولات ماعازۇلىنىڭ ولەڭدەرى تابيعاتتىڭ تىلسىم سۇلۋلىعىن، ءومىردىڭ ءمانىن جانە جالعىزدىقتىڭ كۇيىن پوەتيكالىق ورنەكپەن جەتكىزەدى. قارقىن قاسىمبەكۇلى مەن بولات قۇرساقبايدىڭ جىرلارى – قوعام، ادامگەرشىلىك پەن ۇلتتىق سانا ماسەلەلەرىن قوزعايتىن وتكىر ويلى پوەزيا.
كوركەم پروزا – ءومىر شىندىعىنىڭ ايناسى
جيناقتا ولەڭمەن قاتار ومىرلىك وقيعالارعا، ادام مىنەزىنە، تاعدىر ساباقتارىنا قۇرىلعان شاعىن اڭگىمەلەر دە ەنگىزىلگەن. ولار پوەزيانىڭ جالعاسى ىسپەتتى، ادامدىق قاسيەت پەن قوعام شىندىعىن كوركەم تىلمەن بەينەلەيدى. «اتتەگەن-اي» اڭگىمەسىندە – ادام ءناپسىسىنىڭ السىزدىگى، ار مەن ۇياتتىڭ تارازىسى كورىنىس تابادى. «ءبىر تال شاقپاق قانت» — حالىق دانالىعىن، تىلسىم مەن سەنىمنىڭ ارا جىگىن اجۋامەن جەتكىزگەن عيبراتتى تۋىندى. بۇل اڭگىمەلەردىڭ كۇشى – ولاردىڭ ءتىرى تىلىندە، ومىردەن الىنعان شىنايىلىعىندا جانە قازاق مىنەزىن ءدال بەينەلەۋىندە.
تاقىرىپتىق كەڭدىك پەن رۋحاني ۇندەستىك
جيناقتاعى ولەڭدەر مەن اڭگىمەلەر – ءبىر-ءبىرىن تولىقتىرىپ تۇرعان ەكى ارنا. ءبىرى – تۋعان ەلدىڭ سۇلۋلىعىن، ەكىنشىسى – ادامنىڭ ىشكى الەمىن كورسەتەدى. تاقىرىپ اياسى كەڭ: ۇلتتىق رۋح، تاريح پەن تۇلعالار، تابيعات، ادام جانى، ۇرپاق تاربيەسى. بارلىعىنىڭ ءتۇيىنى – ەل مەن جەردىڭ قاسيەتىن ۇلىقتاۋ، ۇلتتىڭ رۋحىن جاڭعىرتۋ.
كوركەمدىك جانە تانىمدىق ءمانى
بۇل جيناق – كوركەم وي مەن حالىقتىق سانانىڭ توعىسقان تۇسى. ءتىلى شۇرايلى، مازمۇنى ماعىنالى، قۇرىلىمى جيناقى. ءار شىعارمادا قازاقى ءسوز ورنەگى، ماقال-ماتەل، اۋىز ادەبيەتى ەلەمەنتتەرى ۇتىمدى قولدانىلعان. جيناق – جاس ۇرپاققا ادەبيەت ارقىلى ەلگە، جەرگە، ۇلتقا دەگەن قۇرمەتتى سىڭىرەتىن رۋحاني مەكتەپ.
قورىتىندى
«اينالايىن، اتامەكەن!» – بۇل تەك ولەڭدەر مەن اڭگىمەلەر توپتاماسى ەمەس، جۇرەكتەردىڭ ساعىنىسى مەن ەلگە ادالدىقتىڭ انتولوگياسى. وندا ەلگە دەگەن ماحاببات، رۋحاني تامىر مەن شىعارماشىلىق ىزدەنىس قاتار ورىلگەن. بۇل ەڭبەكتى قۇراستىرۋشى «جەتىسۋ» ولكەتانۋشىلار ورتالىعىنىڭ ۇجىمى – ۇلت رۋحانياتىنىڭ التىن كوپىرىن ورناتقان ىزگى جاندار. جيناقتاعى ءار تۋىندى – تۋعان جەرگە تاعزىم، ەلگە سۇيىسپەنشىلىكتىڭ كوركەم كۋاسى.
بۇل كىتاپ – ۇلتتىڭ جۇرەك ءۇنى، ەل مەن جەرگە دەگەن ماڭگىلىك ساعىنىشتىڭ پوەتيكالىق شەجىرەسى.
قاجەت انداس،
“جەتىسۋ” ولكەتانۋشىلار ورتالىعى” قب توراعاسى،
“Q-andas” اقپاراتتىق اگەنتىگىنىڭ باس رەداكتورى.











