جۇماعالي:
وتانىم نۇر جامىلعان بىلەم بۇگىن،
قاراشى باي دالاما گۇل ونگەنىن.
ىلەنىڭ اقىن ۇلى، انداس جولداس،
جىرلايىق بايتاق ەلدىڭ ۇلى ەڭبەگىن.
انداس:
كەلىڭىز جۇكە اعا بەردىقانىم،
ازاتتىق بىزگە باقىت بەردى تاڭىن.
قالىقتاپ شات زاماندى جىرعا قوسشى،
اشىپ ءبىر ءانىڭىزدىڭ كەڭ قۇشاعىن.
جۇماعالي:
شارىقتاپ ولەڭ ايتىپ اسقاق ءۇندى،
اۋىلىم گۇل جايناعان قىزىل تۋلى.
تۇرعاندا وتانىمدى ءۇش تاۋ باسىپ،
توڭكەرىس كۇن شىعىستان كۇن بوپ تۋدى.
انداس:
ايىقتىرىپ اسپاننىڭ تۇنەرگەنىن،
كوردىك بۇگىن باقىتقا ەل كەنەلگەنىن.
جازامىز مىڭداپ ولەڭ، جۇزدەپ داستان،
جىرعا قوسىپ ەرلەردىڭ ۇلى ەڭبەگىن.
كۇرەسكە ۇندەپ ەزىلگەن ۇلى كوپتى،
ازاتتىقتىڭ جەرىمە گۇلىن ەكتى.
ەلدى باسقان ءۇش تاۋدى تاس-تالقان قىپ،
ەل جاساۋ ءبىزدىڭ مىندەت قۇدىرەتتى.
جۇماعالي:
قۋانعان ەركىندىكتى حالىق ءسۇيىپ،
سايراتقان جانىمىزعا جالىن قۇيىپ.
جەتكىزگەن وسى نۇرلى شات زامانعا،
كوتەرىپ توڭكەرىستىڭ تۋىن بيىك.
ءبىر جىلدارى جۇردىك قوي قينالىستا،
كوتەرىپ باتپان جۇكتىڭ اۋىرىن دا.
باس جارىلىپ، بالتىر سىزداپ نە كورمەدىك،
كۇرەستىڭ قيان-كەسكى داۋىلىندا.
انداس:
تاڭ كۇلىپ، شۇعىلالى كۇن اشىلدى،
جىرلاساق قالاي شالقىپ ۇناسىمدى.
بۇل ءداۋىر دارىن بەردى ولەڭ-جىرعا،
سوندىقتان سەرمەپ تۇرمىن قۇلاشىمدى.
شارىقتاپ جەڭىسىمنىڭ تارقالدى ءانى،
ەركىندىك ءومىرىمنىڭ شالقار باعى.
بايىتىپ كوكەيدەگى كوپ ويىمدى،
ماسىلدىق ءبىرجولاتا تالقاندالدى.
جۇماعالي:
ماپەلەپ، جەتىلدىرىپ بىزدەي جاستى،
حالىقتىڭ كۇرەسپەنەن كوزىن اشتى.
سوعىستا جاۋدى وكشەلەپ ساپار شەگىپ،
قاجىماي قايسارلىقپەن جولدى باستى.
ولەڭدى ايتقان كەزدە اعىلامىز،
ءور ۇستاز، ۇلى كوسەم ەدى ناعىز.
توڭكەرىس حالقىمىزدىڭ باق جۇلدىزى،
ەسكە الىپ ءبارىمىز دە ساعىنامىز.
انداس:
كۇن شۋاعى نۇر شاشىپ قىرلارىمدا،
جاندى ەلىتىپ، جەتكىزگەن بۇل دارىنعا.
قۇرىپ قۇرىش قوسىندى اتالارىم،
جەڭىس تۋىن قاداعان شىڭدارىنا.
ەزىلگەنگە ەركىندىك نۇرىن قۇيىپ،
قوجالىققا قۇلدىقتان شىقتىم كۇلىپ.
ءبىزدى وسىلاي ماپەلەپ اقىن ەتكەن،
جاڭا ءومىردىڭ ورەسىن ۇقتىم بيىك.
ەلگە باقىت جەڭىستى جىلدار كەلدى،
گۇل-گۇل جايناپ ءومىرىم گۇلدەندى ەندى.
حالقى ءۇشىن كۇرەسكەن باتىرلارى،
جورىقتاردا قان توگىپ، قۇربان بولدى.
كەدەي ەلدى قولدادى الىستاعى،
اتا جاۋىن ەلىمنىڭ جانىشتادى.
سوندىقتان دا ول باتىرىلار ءبىزدىڭ ەمەس،
شىن ايتسام دۇنيەنىڭ دانىشپانى.
سولاي كەلگەن جەڭىستىڭ بولاشاعىن،
ءبىزدىڭ قولعا سەنىممەن تابىستادى.
جاۋ قامالىن بۇزۋعا جەتى قابات،
وتكىر اسىل قارۋىن ساي ۇستادى.
ەلى ءۇشىن كوتەرىپ اۋىر جۇكتى،
سامۇرىقتاي سامعاپ ءبىر قارىشتادى.
ءبىزدى باستاپ جەڭىسكە اپارادى،
ەلىمنىڭ دانا، ايقىن باعىتتارى.
سوندىقتان دا ولاردى جىرلاۋ پارىز،
اقىنداردىڭ قۇيىلىپ شابىتتارى.
جۇماعالي:
ايتامىن ماقتانىشپەن شاتتىق ءانىن،
جۇرەككە قۇيعان ءداۋىر وتتى دارىن.
جەڭىسپەنەن سان رەت الاستادى،
گومەنداڭنىڭ ءوزىمشىل ساتقىندارىن.
اندەرىم قاشان مەنىڭ جاي شىعىپتى،
تاسقىندى اسەم ولەڭ بارشىلىقتى.
ءار ۇلتتى ءبىر كىسىدەي بىرىكتىرگەن،
جوعالتىپ اراداعى قايشىلىقتى.
اقىننىڭ كەلتىرمەيمىز اتىنا سىن،
اقىندار ولەڭ ايتىپ جاتىلاسىڭ.
وتكەندى ەسكە العاندا شابىت سەل بوپ،
اقىلىڭ اسىپ-تاسىپ اشىلاسىڭ.
انداس:
تاۋدان بيىك، شىن تەرەڭ تەڭىزدەردەن،
ەلىمە شاتتىق نۇرى سەبىلگەن كەڭ.
بۇل ءومىردى قۋانا ەسكە الامىز،
شىنايى سۇيىسپەندىك سەزىمدەرمەن.
وسكەلەڭ داۋىرىمە شاتتانامىن،
ەركىنمىن دەپ الەمگە ماقتانامىن.
تۇمسىققا ۇردى اياماي ۇرى يتتەردى،
بۇل جەڭىستى ەرەسەن باق سانايمىن.
جىر نوسەرىن جۇرەكتەن توگىپ ءوتتى،
ساعىنىشىم جانىمدى تەبىرەنتتى.
وسى كۇننىڭ باقىتى ىقپال ءوتىپ،
جاسىن ويلار قاپتادى توڭىرەكتى.
جۇماعالي:
قارۋ مەن وكىمەتتى قۇرىپ مىقتى،
جاۋلاردى قانداي قيىن جەڭىپ شىقتى.
بەينە ءبىر وتباسىنىڭ ادامىنداي،
جانىنا توپتاستىردى بارلىق ۇلتتى.
ءسۇيىنىپ قۋانادى حالىق مۇنان،
ەركىندىك قانداي ىستىق الىپ تۇلعاڭ؟!
ولاردىڭ ءاربىر باسقان قادامدارى،
بۇگىنگى ۇرپاقتارعا ءنار ۇقتىرعان.
انداس:
ولەڭ- جىرمەن وتىرمىز اعىتىلا،
جۇكەڭ اعا، تارتا بەر تاعى تىڭعا.
وسى كۇنى جاڭا لەبىن الا كەلىپ،
كورسەتتى كوركەمونەر باعىتىندا.
گۇلگە بولەپ ەلىمنىڭ بار اۋماعىن،
جەلبىرەتتى جەڭىستىڭ جالاۋلارىن.
ەلۋ جىلداي جاپالى توڭكەرس قىپ،
قيندىقتىڭ كۇيرەتتى سان الۋانىن.
سوندىقتان دا كۇرەسكە جۇرەگىمنەن،
شىعار شالقىپ تاڭداۋلى، قالاۋلى ءانىم.
شەشكەن قيىن ىستەردىڭ تۇيىندەرىن،
باتىر جىلدار جايناعان كۇنىم مەنىڭ.
بيىكتەرگە كوتەردى تەرىن توگىپ،
ادامزاتتىڭ ەڭ اسىل ىلىمدەرىن.
جۇماعالي:
ءوز سالسام مىنا ءومىردىڭ كەلبەتىنە،
كەتەمىن تەڭىزدەي ءبىر تەربەتىلە.
تاۋىسا المان باتىرلاردىڭ ۇلى ەڭبەگىن،
قاعاز عىپ جازسامداعى جەر بەتىنە.
قانىمەن ورىندادى ەل تىلەگىن،
ەسىڭدە شىعار بۇگىن جەتىلگەن كۇن.
ساناتقا قوسىلدىم دا ادام بولدىم،
ايىرىلعان اتا-انادان جەتىم ەدىم.
انداس:
اتامنىڭ وسيەتى قولىمدا تۇر،
جول كورسەتىپ شۇعىلالى بەرىپ اقىل.
ۇلانداردىڭ تاۋسىلماس ۇلى ەڭبەگىن،
ايتا بەرسەك تاعى دا تولىپ جاتىر.
سانسىز داستان تولعامدى جازا الاتىن،
جالىقپاستان جىرلايدى قازاق اقىن.
بابالاردىڭ ەرلىگىن انگە قوسقان،
دۇشپانعا وق بوپ ولەڭىم قادالاتىن.
قالام ەتىپ جازساق تا تاۋىسا المايمىز،
دۇنيەنىڭ وراعان بار اعاشىن.
جايناي تۇسكەن ەلىمنىڭ كوركىن ەرەن،
ءجون بولار ما ولەڭمەن جەلپىمەگەن.
بۇگىن شىقتىم اقىن بوپ ساحناعا،
جالشى ۇلى ەدىم كەشە مەن تەنتىرەگەن.
دانالاردىڭ اقىلىن قارۋ ەتىپ،
شىرقاي بەرەم توقتالماي ەركىن ولەڭ.
ماقتانىشپەن مەن بۇگىن بارشا ادامعا،
جىرعا قوسىپ وتكەندى جار سالام دا.
سيا ەتىپ كول داريانى جازسام داستان،
ۇلىلىقتىڭ بارلىعىن تاۋىسا الام با؟
ەركىندىك شامشىراعىم جانىپ تۇرعان،
شالقىعان زەڭگىر كوكتە سايىپ قىران.
ءتۇن تۇنەگى ەلىمدى تورلاعاندا،
كۇرەسپەنەن بۇلتتى ايىقتىرعان.
جۇماعالي:
اتالاردى بۇل رەت الدىم ەسكە،
وبرازى ۇلى ادامعا جارقىن كەستە.
توڭكەرىسكە قوسقان ونىڭ ۇلەستەرى،
تيانشان، ەۆەرەستەي شىڭ ەمەسپە.
ءيا، ولار دانا ادام، ويلى جارقىن،
سۇيگەن شىن پەيىلىمەن ۇلى حالقىن.
دوستاردىڭ كوز اياسىن نۇرلاندىرىپ،
جاۋلارعا جاي وعىنداي جارقىلدايتىن.
شەشەتىن شەبەرلىكپەن ءىس ءتۇيىنىن،
ەسىمى ۇمىتىلمايدى ونىڭ جارقىن.
انداس:
ەلىم ءۇشىن ەلەمەي قينالساڭ دا،
كۇرەس جۇگى سوندا دا ءجۇردى ارقاڭدا.
قايسار اسقاق رۋحپەن جەڭە ءبىلدىڭ،
الدىڭىزدا تۇرسا دا سىن قانشاما.
ءومىرىمنىڭ قۇلپىرتقان جايساڭ گۇلىن،
انگە قوسىپ توقتاماي ايتام بۇگىن.
حالقارادا كوتەرگەن ەل بەدەلىن،
ماقتان ەتەم ەلىمنىڭ قايسارلىعىن.
سانالاردان وشپەيتىن تاڭعى نۇرسىز،
اۋىزمىزدان تۇسپەيتىن ءدامدى جىرسىز.
مۇراتىڭا قاي قاشان مۇراگەرمىز،
ءسىز ءتىرىسىز بىزبەنەن ماڭگى ءبىرسىز.
جۇماعالي:
اكپار، سەيىت ەلىمنەن شىعىپ ەدى،
جاۋلارىم ايبارىنان ىعىپ ەدى.
شەتەلدىك شەندىلەرمەن سايىسقاندا،
ءبىراۋىز ءسوز وعىمەن جىعىپ ەدى.
باستارىن دوس ەلدەردىڭ قوسىپ ەدى،
الدىنان تەرىس جولدىڭ توسىپ ەدى.
مۇقالماس الماس قىلىش سەكىلدەنىپ،
جۇرەگىن جاۋ بىتكەننىڭ وسىپ ەدى.
انداس:
دۇنيەنىڭ سوناۋ ءبىر قيرىندا،
الەمدەگى ەلدەردىڭ جينىن دا.
ءبىر مۇشەلىك ورىندى يەلەدىك،
بىرلەسكەن مەملەكەتتەر ۇيىمىندا.
ەلىمنىڭ، مىنە، وسىنداي ورەسىنە،
بۇكىل دۇنيە ءسۇيىنىپ قىزىعۋدا.
جۇماعالي:
اقىندار ءاربىر جاقتان قۇلشىنايىق،
ەڭبەگىن قايتىپ جىرلاپ تاۋىسايىق.
جىرلادىق باعانادان باتىرلاردى،
كەمەڭگەر باسشىلارعا اۋىسايىق.
انداس:
ەل سەركەسى دەپ جىرلايدى اقىن جىرىن،
كوپكە تاراپ داڭقىمىز جاتىر بۇگىن.
بەرەكە مەن ىنتىماقتىڭ ارقاسىندا،
الەمدەگى ەلىمىز عوي باتىر بۇگىن.
ەلىمىز ءالى تالاي شىڭدى اسادى،
ماڭگى كوكتەي بەرەدى گۇل اشادى.
جەتىلەدى ءالى تالاي جاس وركەندەر،
وسى ناعىز ءومىردىڭ ءىزباسارى.
بويىندا اقىل ءنارى جالىنداعان،
تەرىس وي، جات پيعىلعا سالىنباعان.
ەرتەڭىنەن ەرتەرەكتە ويلاعان ەل،
قاشاندا العا قاراي ارىنداعان.
سوندىقتان دا شىن دارىندى بارلىق حالىق،
كورەگەن كەمە كەمەڭگەر دەپ قابىلداعان.
بولاشاققا شىرقالار باياندى ءانىم،
جىر قادامىن سوندىقتان جاي المادىم.
جىرلاپ ءوتۋ پارىزىم دارقاندىعىن،
گۇل جامىلعان كوركى بار باي دالامنىڭ.
جۇماعالي:
اكپار، سەيىت دۇنيە سالعان شاقتارىندا،
ەگىلىپ ەل جىلادى اقتارىلا.
ءبىر مەزەت اڭتارىلدى بۇكىل حالىق،
الداعى كوزى جەتپەي باقتارىنا.
سوندا دا ەل شىقتى ازاتتىق مىنبەسىنە،
ساقتادى سول قارالى كۇندى ەسىنە.
ەر حالقىم تىڭ جەڭىسكە قۇلاش ۇردى،
الدى دا جارقىن كۇننەن مول نەسىبە.
انداس:
ادۋىن مىنەزىممەن حالقىما ءتان،
ءجون بولماس ولەڭ ايتىپ شالقىماعان.
باسىما قانداي قيىن كۇن تۋسا دا،
بەرەمىن باتىر بابا نارقىڭا ءمان.
ەرلىكپەن قۋاندىردىڭ ۇلانىڭدى،
كوڭىلىمدە ءسىز نۇسقاعان تۇرادى ۇلگى.
بۇگىن، مىنە، سىزدەردى ەسكە الىپ،
كوكىرەكتەن تاسقىنداپ جىر اعىلدى.
ەندىگى ماقساتىمىز سوندىرمەيمىز،
سىزدەردىڭ الاۋلاعان شىراعىڭدى.
قاجەت انداس،
«Q-andas» اقپاراتتىق اگەنتىگى.











