Q-Andas
No Result
View All Result
  • باستى بەت
  • ولكەتانۋ
    • ءبىلىم
    • دەنساۋلىق
    • سپورت
    • قۋعىن-سۇرگىن
    • تۇلعا تانۋ
    • قورشاعان ورتا
    • حالىق جادى
    • مادەنيەت
    • جەتىسۋ جارتاس سۋرەتتەرى
    • جەتىسۋدىڭ اسيەتتى جەرلەر
    • ادەبيەت
    • شالعاي اۋىل
    • تۋريزم
      • تاريح
    • ەلتانۋ
    • كوشى-قون
    • تۋرنير
  • ارنايى جوبالار
    • بايقاۋ
    • كورمەلەر
    • كونفەرەنتسيا
    • گرانت
    • ەكسپەديتسيالار
  • مۇراعات
    • انداس وماراقىن ىزىمەن
    • اۋەسحان ماجايدىڭ جادىگەرلەرى
    • بەينەفيلم
    • حاتكەرلىك
    • گالەرەيا
  • ءبىز تۋرالى
    • ارىپتەستەر
    • بايلانىس
    • سايت اكىمشىلىگى
    • PDF-مۇراعات
kz Қазақ qz Qazaq tj توتە جازۋ ru Русский en English
Q-Andas
  • باستى بەت
  • ولكەتانۋ
    • ءبىلىم
    • دەنساۋلىق
    • سپورت
    • قۋعىن-سۇرگىن
    • تۇلعا تانۋ
    • قورشاعان ورتا
    • حالىق جادى
    • مادەنيەت
    • جەتىسۋ جارتاس سۋرەتتەرى
    • جەتىسۋدىڭ اسيەتتى جەرلەر
    • ادەبيەت
    • شالعاي اۋىل
    • تۋريزم
      • تاريح
    • ەلتانۋ
    • كوشى-قون
    • تۋرنير
  • ارنايى جوبالار
    • بايقاۋ
    • كورمەلەر
    • كونفەرەنتسيا
    • گرانت
    • ەكسپەديتسيالار
  • مۇراعات
    • انداس وماراقىن ىزىمەن
    • اۋەسحان ماجايدىڭ جادىگەرلەرى
    • بەينەفيلم
    • حاتكەرلىك
    • گالەرەيا
  • ءبىز تۋرالى
    • ارىپتەستەر
    • بايلانىس
    • سايت اكىمشىلىگى
    • PDF-مۇراعات
No Result
View All Result
Q-Andas
No Result
View All Result
باستى بەت انداس وماراقىن ىزىمەن

قىزايلار اراسىندا كەڭ تارالعان قاناتتى سوزدەر

قوجانازار ۇيالعان داۋىنا تايىلبايدى جىبەرەدى

admin
2026/03/02
انداس وماراقىن ىزىمەن
0
Қызайлар арасында кең таралған қанатты сөздер

بۇل ەل اراسىندا كوپ ايتىلا بەرمەيتىن «كوكتۇما سەزىندە» بولعان جاعداي. بايەكە بولىستىقتان قالعان تۇستا قىزاي مەن سۋان ەلىنىڭ  ورتاسىندا سۋاندار جاعىنان ولتىرىلگەن سەيتەن دەگەن جىگىتتىڭ قۇن داۋى بولىپ، سەزد اشىلادى. بۇل سەزگە قاتىسقان ەكى جاق داۋدىڭ شەشىمىن تابا الماي كوپ داعدارادى. سوندا ىلە گەنەرال مەكەمەسىنىڭ گەنەرالى ەل اعالىمەن اقىلداسىپ، بايەكەنى شاقىرتۋدى ءجون كورەدى. گەنەرال ارنايى شاقىرتۋ قاعازىن جازىپ، قوسار ات مىنگىزىپ، تايلىبايدى جىبەرەدى.

تايلىباي بايەكەگە تۋىس جانە شەشەن جىگىت ەكەن. ولار بايەكەنىڭ ۇيىنە كەلىپ، ۇلىقتىڭ شاقىرتۋىن تاپسىرادى. بايەكە ءوز اۋىلىنىڭ اقساقالدارىمەن كەڭەسىپ، اقىرى بارۋعا قوسىلادى. ولار سەزد ءوتىپ جاتقان جەرگە كەلىپ ەل ادامدارىمەن كەزدەسىپ، بارلىق جاعدايدان حابار تابادى. سوسىن قاسىنا قوسپايدى عانا ەرتىپ، قارسى جاقتىڭ بي، بولىستارى تۇسكەن ۇيگە كەلەدى.

سوندا توردە جاتقان سۇلەيمەن تورە باسىن كوتەرىپ:

بايەكە باسىندا جوق ەدىڭ، ەندى قالاي كەلدىڭ؟ – دەيدى.

سوندا بايەكە:

– ەرىم قۇنسىز، مالىم پۋلسىز بولماسىن دەپ كەلدىم، – دەپ قىسقا قايىرادى.

– ۇرى دەگەن جاۋ ەمەس پە، جاۋعا دا كىسى قۇن داۋلايما، – دەيدى سۇلەيمەن تورە.

– دۇرىس ايتاسىڭ سۇلەيمەن بولىس، بىرەۋ مال العالى، بىرەۋ قىز العالى كەلەدى. ءوستىپ كەلىپ جۇرگەندەردى ولتىرە بەرسەك قۇنسىز بولادى دەگەن كەسىمگە كەلسەك ءجون بولا ما. وسىعان ۋادەڭدى العالى كەلدىم، – دەيدى.

سوندا جالعىز ۇلى قۇدايمەندە تورەنىڭ اۋىلىندا، قىزايلاردىڭ اراسىندا ۇرىن بارىپ جۇرگەنى ەسىنە تۇسكەن سۇلەيمەن تورە قۇن داۋىن دۇرىسىنان شەشىپ بەرگەن ەكەن.

تار جەردە تاماق جەگەنشە، كەڭ جەردە تاياق جەيىك

1864 جىلى رەسەي جەر كەڭەيتۋ ماقساتىمەن «قىتاي– رەسەي باتىس تەرىستىك شەكارانى شارلاۋ، ايىرۋ شارتناماسىن» جاسايدى. وسى كەلىسىمنەن كەيىن رەسەي جاققا قاراپ قالعان قىزاي ەلىنىڭ المان-سالىعى اۋىرلاپ، ەل كۇيزەلىپ كەتەدى. ەلدىڭ وسى جاعدايىن كورگەن قىزايدىڭ رۋباسى، اتقامىنەرلەرى اقىلداسىپ: «تار جەردە تاماق جەگەنشە، كەڭ جەردە تاياق جەيىك» دەپ كەلىسىپ، ىشتەي دايىندالىپ، جانتاس، قادىش، بايمۇرات، قارابەك، وتەپ، شوكە، جانتىق، ۇلتاراق، جاۋلىباي، مىقتىبەك، قاڭتارباي، شوجاي، كوبەگەن، بايقاسقا، ەردەن، باكەي، بوگەنباي قاتارلىلاردان قورعاۋشى قوسىن ۇيىمداستىرىپ،  ءبىر تۇندە ۇدەرە كوشىپ، شەكارادان ءوتىپ، تارباعاتايدىڭ قىتاي جاعىنا كەلىپ ورنالاسادى.

شاكىلدەن وماراقىن، ءمۇسى كەلدى

وماراقىن جانساربا ۇلى مالتابار، شاكىلگە زاڭگى بولعاننان كەيىن ەلىنىڭ قامى ءۇشىن بەرىلە ەڭبەكتەنە جۇمىس جۇرگىزىپ، جۇرت اراسىندا تۋعان داۋ-شارلارمەن، بەلەڭ بەرگەن قايشىلىق-قاقتىعىستاردى دۇرىس شەشىپ، ەلىن بەرەكە-بىرلىككە شاقىرىپ كەلىپتى. سونداي-اق جوعارىمەن، سىرىتپەن بولعان قارىم-قاتىناستى دا شەبەرلىكپەن شەندەستىرە ءبىلىپتى.

ءبىر اقىننىڭ:
شاكىلدەن وماراقىن، ءمۇسى كەلدى،
بىرقىدىرۋ قاسىندا كىسى كەلدى.
كەلىپتى ەل تۇتقاسىن ۇستاپ ولار،
وڭاشا قوناق ۇيگە ءتۇسىپ ەندى، – دەگەن ولەڭى ەل اراسىنا تارالىپ، سودان باستاپ جيىن-تويلاردا ول ەكەۋىنىڭ بىرەۋىن كورگەن جەردە «شاكىلدەن وماراقىن، ءمۇسى كەلدى» دەگەن قاناتتى سوزگە اينالىپ كەتەدى.

 

دەرەككوز: تاريح تالعارىندا [ءماتىن] : (تاريحي زەرتتەۋلەر، ەسسە، ماقالالار) / ا. وماراقىن- تالدىقورعان : [ب. ج.] ، 2022.– 500 دانا . – ISBN 978-601-7865-39-9 (1-ت.)، ISBN 978-601-7865-36-8 1-توم .– 287 ب.، سۋرەتتى .

https://kazneb.kz/kk/catalogue/view/1657755

“Q-Andas” اقپاراتتىق اگەنتتىگى

جالعاسى بار…

0 0 votes
Рейтинг статьи
Post Views: 18
Қышқыш қалай жасалған?
انداس وماراقىن ىزىمەن

قىشقىش قالاي جاسالعان

August 12, 2026
Адамның пайда болуы
انداس وماراقىن ىزىمەن

ادامنىڭ پايدا بولۋى

August 10, 2026
Күн және жұлдыздар
انداس وماراقىن ىزىمەن

كۇن جانە جۇلدىزدار

August 5, 2026
كۇن مەن جەر
انداس وماراقىن ىزىمەن

كۇن مەن جەر

August 4, 2026
Аспанның биіктеуі
انداس وماراقىن ىزىمەن

اسپاننىڭ بيىكتەۋى

July 31, 2026
Жер-көктің айырылуы жөнінде (Күнес ауданының аңыз-ертегілері)
انداس وماراقىن ىزىمەن

جەر-كوكتىڭ ايىرىلۋى جونىندە (كۇنەس اۋدانىنىڭ اڭىز-ەرتەگىلەرى)

July 30, 2026
Subscribe
Login
Notify of
guest
guest
0 комментариев
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
ӨЛКЕ ШЕЖІРЕСІН СӨЙЛЕТКЕН ҚАЛАМГЕР

ولكە شەجىرەسىن سويلەتكەن قالامگەر

November 9, 2026

«Бекзат өмір»: өнерге арналған еңбек

«بەكزات ءومىر»: ونەرگە ارنالعان ەڭبەك

November 7, 2026

Өлке тарихы ұрпаққа аманат

ولكە تاريحى ۇرپاققا امانات

October 23, 2026

ЖАҢА ҚАҒИДА?  «Әлеуметтік кәсіпкерлерге жаңа талаптар түсіндірілді»

جاڭا قاعيدا: «الەۋمەتتىك كاسىپكەرلەرگە جاڭا تالاپتار ءتۇسىندىرىلدى»

October 13, 2026

Жұмыспен қамту тәртібінде не өзгерді?

جۇمىسپەن قامتۋ تارتىبىندە نە وزگەردى؟

October 12, 2026

Ақпараттық агенттігі

Меншік иесі: “Жетісу” өлкетанушылар орталығы” қоғамдық бірлестігі
Қазақстан Республикасы, Жетісу облысы, Талдықорған қаласы “Болашақ” шағын ауданы, 12-27

Q-Andas желілік басылымы Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникация министрлігі Ақпарат комитетінде 2025 жылғы 19 наурызда тіркеліп, № KZ21VPY00115275 куәлігі берілген.

Сайт материалын пайдалану үшін редакция келісімі керек және гиперсілтеме жасау міндетті.

Тел: 8 747 706 1382
email: andas_kazhet@mail.ru

qandas.kz © 2026. Барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.

  • tjتوتە جازۋ
    • kz Қазақ
    • qz Qazaq
    • tj توتە جازۋ
    • ru Русский
    • en English
  • باستى بەت
  • ولكەتانۋ
    • ءبىلىم
    • دەنساۋلىق
    • سپورت
    • قۋعىن-سۇرگىن
    • تۇلعا تانۋ
    • قورشاعان ورتا
    • حالىق جادى
    • مادەنيەت
    • جەتىسۋ جارتاس سۋرەتتەرى
    • جەتىسۋدىڭ اسيەتتى جەرلەر
    • ادەبيەت
    • شالعاي اۋىل
    • تۋريزم
      • تاريح
    • ەلتانۋ
    • كوشى-قون
    • تۋرنير
  • ارنايى جوبالار
    • بايقاۋ
    • كورمەلەر
    • كونفەرەنتسيا
    • گرانت
    • ەكسپەديتسيالار
  • مۇراعات
    • انداس وماراقىن ىزىمەن
    • اۋەسحان ماجايدىڭ جادىگەرلەرى
    • بەينەفيلم
    • حاتكەرلىك
    • گالەرەيا
  • ءبىز تۋرالى
    • ارىپتەستەر
    • بايلانىس
    • سايت اكىمشىلىگى
    • PDF-مۇراعات

© 2025 qandas.kz

wpDiscuz