Q-Andas
No Result
View All Result
  • باستى بەت
  • ولكەتانۋ
    • ءبىلىم
    • دەنساۋلىق
    • سپورت
    • قۋعىن-سۇرگىن
    • تۇلعا تانۋ
    • قورشاعان ورتا
    • حالىق جادى
    • مادەنيەت
    • جەتىسۋ جارتاس سۋرەتتەرى
    • جەتىسۋدىڭ اسيەتتى جەرلەر
    • ادەبيەت
    • شالعاي اۋىل
    • تۋريزم
      • تاريح
    • ەلتانۋ
    • كوشى-قون
    • تۋرنير
  • ارنايى جوبالار
    • بايقاۋ
    • كورمەلەر
    • كونفەرەنتسيا
    • گرانت
    • ەكسپەديتسيالار
  • مۇراعات
    • انداس وماراقىن ىزىمەن
    • اۋەسحان ماجايدىڭ جادىگەرلەرى
    • بەينەفيلم
    • حاتكەرلىك
    • گالەرەيا
  • ءبىز تۋرالى
    • ارىپتەستەر
    • بايلانىس
    • سايت اكىمشىلىگى
    • PDF-مۇراعات
kz Қазақ qz Qazaq tj توتە جازۋ ru Русский en English
Q-Andas
  • باستى بەت
  • ولكەتانۋ
    • ءبىلىم
    • دەنساۋلىق
    • سپورت
    • قۋعىن-سۇرگىن
    • تۇلعا تانۋ
    • قورشاعان ورتا
    • حالىق جادى
    • مادەنيەت
    • جەتىسۋ جارتاس سۋرەتتەرى
    • جەتىسۋدىڭ اسيەتتى جەرلەر
    • ادەبيەت
    • شالعاي اۋىل
    • تۋريزم
      • تاريح
    • ەلتانۋ
    • كوشى-قون
    • تۋرنير
  • ارنايى جوبالار
    • بايقاۋ
    • كورمەلەر
    • كونفەرەنتسيا
    • گرانت
    • ەكسپەديتسيالار
  • مۇراعات
    • انداس وماراقىن ىزىمەن
    • اۋەسحان ماجايدىڭ جادىگەرلەرى
    • بەينەفيلم
    • حاتكەرلىك
    • گالەرەيا
  • ءبىز تۋرالى
    • ارىپتەستەر
    • بايلانىس
    • سايت اكىمشىلىگى
    • PDF-مۇراعات
No Result
View All Result
Q-Andas
No Result
View All Result
باستى بەت انداس وماراقىن ىزىمەن

ىلە مەن كۇنەسكە قاتىستى اڭىز-ەرتەگىلەر

admin
2026/03/11
انداس وماراقىن ىزىمەن
0
Іле мен Күнеске қатысты аңыз-ертегілер

كوك ءتاڭىرى قولداسىن،

ءتاڭىرىمنىڭ ساۋلەسى.

ىرىس بولىپ ورناسىن،

بىزدەر دە ۋايىم بولماسىن!

قىزايلاردىڭ ەل تىلەۋى.

«ىلە» مەن «كۇنەس» اتاۋىنىڭ شىعۋى

ەرتە، ەرتە زاماندا،

جەر جامىلعىسى ءبۇپ-ءبۇتىن جاتقاندا،

ءاربىر تاڭ ءموپ-ءمولدىر بولىپ اتقاندا،

قازاق ەلىندە ارسىلان اتتى حان ءوتىپتى. ول بيىلىك جۇرگىزىپ، «كەڭدىك» پەن «تەڭدىكتى» ۇران ەتىپ ۇستاپ، ەلىن جاقسىلىققا جەتەلەپ وتىرىپتى. ول «كوك ءتاڭىرى» جايلى كوپ ۋاعىز ايتىپ، تۇرمىس ادەتتەرىن دە سوعان بەيىمدەپتى. ونىڭ قۇباتوبەل اتتى اقىلشىسى بولىپتى. ول ءتاڭىردىڭ ايانىمەن الداعى بولاتىن ءىستى بولجاپ وتىرادى ەكەن دە: «ەلىم ويلانا قاراڭدارشى، كوك ءتاڭىرى جىل سايىن ءتورت مەزگىلدى، كۇن مەن ءتۇندى الماستىرادى. ەندەشە ءبىز دە ءتاڭىردىڭ ىسىنە بەيىمدەلىپ، تۇرمىس-سالتىمىزدى ورناقتىرۋىمىز كەرەك. جازيرالى جەر، جايلى مەكەنىمىز كەڭ بولۋمەن بارشامىزدا ءتاڭىر بەرگەن نەسىبەدەن تەڭ يگىلىكتەنۋىمىز كەرەك!، ­­­­­­­– دەپ اقىل ايتىپ وتىرادى ەكەن.

كۇندەردىڭ بىرىندە ارسىلان حان ەلباسىلارمەن كەڭەس قۇرىپ وتىرعاندا ءبىر ۇلتتىڭ كوشباسشىسى:

– حان اعزام، ءۇرىم-بۇتاعىمىز ءوستى، ەل كوبەيدى. ەندى بىزگە قانداي جايلى قونىس، بوس جەر بار. سونى بىلمەكشى ەدىك؟ – دەپ تالاپ قويادى.

سوندا ءبارى قۇباتوبەل اۋليەگە قاراپتى.

قۇباتوبەل اۋليە:

– ولاي دەسەڭدەر، ايتايىن. كوك ءتاڭىرىمنىڭ ايان ەتۋىنە قاراعاندا، شىعىستا ءبىر ۇلكەن تاۋ بار. ەل ونى ءتاڭىر تاۋى دەپ اتايدى. ول تاۋدىڭ ەكى جاعىندا ەكى ۇلكەن ويپات جاتىر. وسى تاۋدىڭ قالىڭ قاتپارلى ولكەلەرىن ورلەسەڭدەر كورەسىڭدەر. ول بۇدان نەشە مىڭ جىل بۇرىن ۇلكەن كول بولعان. ءتاڭىرىمنىڭ جارىلقاۋىمەن كولدىڭ سۋى ىعىسىپ، كوكشە تەڭىزگە قۇيىلىپتى. سول ولكە مىڭ جىلدان بەرى گۇلدەنىپ، ءوسىپ تۇرىپتى. ولكەنى ورلەپ تۇيىعىنا جەتسەڭدەر كۇن ءتاڭىرىمنىڭ شۇعىلالى مەيىرىن ابدەن كورەر ەدىڭدەر، – دەپتى.

سودان سوڭ كوكتەم شىعا قىزايدىڭ ءبىر ۇلىس ەلى قۇباتوبەل اۋليە ايتقان جاققا كوشىپتى. ايتسا ايتقانداي، بۇل ولكەدە جۇگىرگەن اڭ، ۇشقان قۇستان باسقا ەش نارسە كورىنبەيدى. ويى لىقسىعان ورمان-توعاي، قىرى شۇيگىن ءشوپ. ودان وزگە قىلقانجاپىراقتى ورمان، سامىرسىن، شىرشا نۋ بولىپ ءوسىپتى. ونىڭ ارعى جاعىن اقباس تاۋ قورشاعان، ساي-سالاسى سىڭعىر قاققان بۇلاققا تولى ەكەن. كوش جۇرە ولكەنىڭ تۇيىعىنا جەتكەندە بىرنەشە ادامدى قۇباتوبەل اۋليەگە جىبەرىپ، وسى ولكەنىڭ اتىن قويىپ بەرۋدى ءوتىنىپتى.

قۇباتوبەل اۋليە ەلدىڭ سالەمىن العان سوڭ:

– ول بۇرىن سۋدىڭ استىنداعى سۋلى جەر ەدى. ەندى نۋلى جەر بولىپتى. ونىڭ وسىنداي تولىقسىعان كەزىندە ىلە-شالا سەندەر بارىپ مەكەن ەتتىڭدەر. سوندىقتان بۇل ولكە «ىلە» دەپ اتالسىن. ال ونىڭ ەڭ جوعارعى تۇيىعى ءتاڭىرىمنىڭ شۇعىلاسى انىق ءتۇسىپ، ساۋلەسى ەسىپ تۇراتىندىقتان «كۇن ەس» بولىپ اتالسىن، – دەپتى.

سودان بەرى قۇباتوبەل اۋليەگە ءتاڭىر ءوزى ايان بەرىپ، جەرگە قويىلعان ىلە مەن كۇنەس دەگەن ات جەردىڭ اتاۋى بولىپ، كۇنى بۇگىنگە دەيىن جالعاسىپ كەلەدى.

 

دەرەككوز: تاريح تالعارىندا [ءماتىن] : (تاريحي زەرتتەۋلەر، ەسسە، ماقالالار) / ا. وماراقىن- تالدىقورعان : [ب. ج.] ، 2022.– 500 دانا . – ISBN 978-601-7865-39-9 (1-ت.)، ISBN 978-601-7865-36-8 1-توم .– 287 ب.، سۋرەتتى .

https://kazneb.kz/kk/catalogue/view/1657755

“Q-Andas” اقپاراتتىق اگەنتتىگى

جالعاسى بار…

5 1 vote
Рейтинг статьи
Post Views: 14
Қышқыш қалай жасалған?
انداس وماراقىن ىزىمەن

قىشقىش قالاي جاسالعان

August 12, 2026
Адамның пайда болуы
انداس وماراقىن ىزىمەن

ادامنىڭ پايدا بولۋى

August 10, 2026
Күн және жұлдыздар
انداس وماراقىن ىزىمەن

كۇن جانە جۇلدىزدار

August 5, 2026
كۇن مەن جەر
انداس وماراقىن ىزىمەن

كۇن مەن جەر

August 4, 2026
Аспанның биіктеуі
انداس وماراقىن ىزىمەن

اسپاننىڭ بيىكتەۋى

July 31, 2026
Жер-көктің айырылуы жөнінде (Күнес ауданының аңыз-ертегілері)
انداس وماراقىن ىزىمەن

جەر-كوكتىڭ ايىرىلۋى جونىندە (كۇنەس اۋدانىنىڭ اڭىز-ەرتەگىلەرى)

July 30, 2026
Subscribe
Login
Notify of
guest
guest
0 комментариев
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
ӨЛКЕ ШЕЖІРЕСІН СӨЙЛЕТКЕН ҚАЛАМГЕР

ولكە شەجىرەسىن سويلەتكەن قالامگەر

November 9, 2026

«Бекзат өмір»: өнерге арналған еңбек

«بەكزات ءومىر»: ونەرگە ارنالعان ەڭبەك

November 7, 2026

Өлке тарихы ұрпаққа аманат

ولكە تاريحى ۇرپاققا امانات

October 23, 2026

ЖАҢА ҚАҒИДА?  «Әлеуметтік кәсіпкерлерге жаңа талаптар түсіндірілді»

جاڭا قاعيدا: «الەۋمەتتىك كاسىپكەرلەرگە جاڭا تالاپتار ءتۇسىندىرىلدى»

October 13, 2026

Жұмыспен қамту тәртібінде не өзгерді?

جۇمىسپەن قامتۋ تارتىبىندە نە وزگەردى؟

October 12, 2026

Ақпараттық агенттігі

Меншік иесі: “Жетісу” өлкетанушылар орталығы” қоғамдық бірлестігі
Қазақстан Республикасы, Жетісу облысы, Талдықорған қаласы “Болашақ” шағын ауданы, 12-27

Q-Andas желілік басылымы Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникация министрлігі Ақпарат комитетінде 2025 жылғы 19 наурызда тіркеліп, № KZ21VPY00115275 куәлігі берілген.

Сайт материалын пайдалану үшін редакция келісімі керек және гиперсілтеме жасау міндетті.

Тел: 8 747 706 1382
email: andas_kazhet@mail.ru

qandas.kz © 2026. Барлық авторлық құқық заңмен қорғалған.

  • tjتوتە جازۋ
    • kz Қазақ
    • qz Qazaq
    • tj توتە جازۋ
    • ru Русский
    • en English
  • باستى بەت
  • ولكەتانۋ
    • ءبىلىم
    • دەنساۋلىق
    • سپورت
    • قۋعىن-سۇرگىن
    • تۇلعا تانۋ
    • قورشاعان ورتا
    • حالىق جادى
    • مادەنيەت
    • جەتىسۋ جارتاس سۋرەتتەرى
    • جەتىسۋدىڭ اسيەتتى جەرلەر
    • ادەبيەت
    • شالعاي اۋىل
    • تۋريزم
      • تاريح
    • ەلتانۋ
    • كوشى-قون
    • تۋرنير
  • ارنايى جوبالار
    • بايقاۋ
    • كورمەلەر
    • كونفەرەنتسيا
    • گرانت
    • ەكسپەديتسيالار
  • مۇراعات
    • انداس وماراقىن ىزىمەن
    • اۋەسحان ماجايدىڭ جادىگەرلەرى
    • بەينەفيلم
    • حاتكەرلىك
    • گالەرەيا
  • ءبىز تۋرالى
    • ارىپتەستەر
    • بايلانىس
    • سايت اكىمشىلىگى
    • PDF-مۇراعات

© 2025 qandas.kz

wpDiscuz