Ornalasqan jeri: Kerbúlaq audany, Núrym auylynyń yaǵni búrynǵy Qalmaqqoranyń soltústik shyǵys jaǵynda ornalasqan
Zertteldui: jergilikti ólketanushy Múrash SEMBAEV zertteu júrgizgen.
Sipattamasy: Berdiqoja qajy 1850 jyly tuyp, 1915 jyly dúnie salǵan. Qajynyń ziratynda arabsha jazuy barkórnekti kúmbez ornatylǵan. Dáuleti, ruhy kúshti qajy úshin ornatylǵan kúmbez Núrym auylynyń yaǵni búrynǵy Qalmaqqoranyń soltústik shyǵys jaǵynda ornalasqan. Kúmbezdi óte sheber bir noǵai túrǵyzypty. Kirpishin jergilikti topyraqtan eshkiniń qyly men maiyn qosyp qúiyp, ony jasyl búl kirpish búgingi qyzyl kirpishke múldem úqsamaityndyǵy da sodan bolar.
Berdiqoja qajy eki áiel alypty. Eki zaiybynan 9 úl, 7 qyz kórip, artyna úrpaq qaldyrǵan.
Ańyz-áńgime: Tezek tóre o basta Kúreńbel óńirin mekendep, úly júzdegi Alban eliniń súltany bolǵany belgili. Kúnderdiń bir kúninde Tezek tóre qatty nauqastanyp, jatyp qalypty. Hal ústinde jatyp aurudan jazylu úshin jan-jaqqa kisi salyp, táuip-molda, em-domshy izdeidi. Jaqyn mańnan ondai adam shyǵa qoimaidy. Bireulerden estip-bilip degendei, Tezek tórege Ózbek eliniń Andyjan shahharynda Sadyq degen táuipti aldyrtypty. Sadyq táuiptiń emshilik qasieti sonshalyqty joǵary eken. Túrli shópten dáriler jasap qoldanu arqyly hal ústindegi Tezek tóreni nauqastan aiyqtyrady. Nauqastan saqaiǵan quanyshty Tezek tóre Sadyqpen han jón súrasyp, etene aralasady. Sadyqtyń basy bos, salt eken.
⦁ Bir kúngi jaqsylyqqa myń kúndik sálem degen bar. Sen meni ólim auzynan alyp qaldyń. Ne tilegiń bar, ait, bárin de oryndaimyn, – deidi Tezek tóre.
⦁ Esh tilegim joq, degen Sadyqqa Tezek tóre:
⦁ Endeshe, meniń tilegim bar. Ózińniń basyń bos, salt adam ekensiń, seni ayaqtandyraiyn. Barlyq shyǵyn menen bolsyn. Men tóre bolsam, sen Tóleńgit inimniń biri bol, – dep qolǵa salady.
Sadyqty aqyry osynda qaluǵa kóndirip, ony úilendiredi. Sóitip, Sadyq táuip osy óńirde qalady. Sadyq úili-jaily bolyp, bala súiedi, úlynyń atyn Berdiqoja qoyady. Basqa da úl-qazdary bolypty.
Berdiqoja erjetip, mal baǵuǵa jaraidy. Osy óńirdegi belgili bir baidyń malshysy bolady. Árkimniń baǵyna qarai degendei, bir kúni sol bai Mekkege dám tartyp, artynyp-tartynyp, maldy aidatyp saparǵa shyǵady. Mal baqtyru úshin ózimen birge Berdiqojany da ala ketedi. Jasta bolsa pysyq Berdiqoja osylai Mekkege baryp, qajy atanyp qaitady.
Berdiqoja Mekkege baryp kelgen soń basyna baq qonyp, dáuleti artyp el arasynda bedeli arta túsedi. Qazirgi Basshi auylynyń mańynan ary-beri ótken jolaushy men saudagerlerge arnap ashana, dúken ashady. Demalatyn oryn úiymdastyryp, beket qúrady.
Silteme: Múrash Sembaev, «Basshiym – baqyt mekenim». Taldyqorǵan. «Ofset» baspahanasy. 1998. 96 b. -56-57 b.
Q-Andas ақпарат











